30 en 50 procent van MPA-schade vergoed

Varkenshouder Chris van Sleuwen in Zijtaart (N.-Br.) krijgt 30% van de schade die hij en zijn bedrijven Zeeland Voeders en Domburg Varkens in 2002 leed door voeren van, en handel in met MPA-besmet suikerwater vergoed door farmaceut Wyeth.

Rined Fourages (tegenwoordig onderdeel van de Bela Group in Venlo) krijgt 50% vergoed. Daarmee bekrachtigt de Hoge Raad een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam en komt er een einde aan een langlopende zaak.

In 2002 trad grote schade op door het voeren van varkens met MPA-verontreinigd veevoer. MPA, medroxyprogesteronacetaat, is de werkzame stof van de anticonceptiepil. Vervoederen van hormonen is in de EU ten strengste verboden. Dieren die er mogelijk mee in contact zijn gekomen, moeten worden gedestrueerd.

Het vervoederen kwam aan het licht doordat bij zeugen het geboorteproces niet op gang kwam.

Wyeth Farmaceutical

Bron van de MPA was het Ierse Wyeth Farmaceutical, later overgenomen door Pfizer. Dat leverde MPA-houdend suikerwater aan het Belgische Bioland Liquid Sugars, dat het vervolgens verkocht aan Zeeland Voeders van varkenshouder Chris van Sleuwen. Die vervoederde het aan zijn varkens in Domburg en verkocht een deel ervan door aan derden. Een daarvan is Rined Fourages die het vermengde met tarwezetmeel en verkocht aan 22 varkenshouders.

Verwerking farmaceutisch afval

Wyeth zette via het bedrijf Cara Environmental Technologysinds 1997 niet-MPA-houdend suikerwater af aan verwerker Bioland. Het bezocht Bioland in oktober 1999 en concludeerde dat Bioland niet in staat was MPA-houdend suikerwater te verwerken conform de strenge EU-regels. Bioland gaf echter aan te beschikken over een vergunning om farmaceutisch afval te verwerken. De toegezegde kopie daarvan is echter nooit verstuurd. Vanaf september 2000 heeft Cara, met medeweten van Wyeth, het MPA-houdende afval aan Bioland geleverd. Die mengde het MPA-houdende suikerwater met glucosestroop. Dat mengsel is van april tot en met juni 2002 aan Zeeland Voeders, die dus een deel zelf gebruikte en een deel doorverkocht.

Erkenning GMP

De Hoge Raad oordeelt dat Wyeth onrechtmatig handelde door zonder deugdelijk onderzoek het MPA-houdende afvalwater over te (doen) brengen naar Bioland. “Het schond de voor haar (Wyeth, red.) geldende regels omtrent transport en verwerking van haar afval”, aldus de Hoge Raad. “Wyeth heeft daarmee het aanmerkelijke risico genomen dat er onoordeelkundig mee zou worden omgegaan, zoals ook is gebeurd. Dit moet Wyeth worden aangerekend omdat zij als geen ander moet hebben geweten welke gevolgen […] onoordeelkundige aanwending van het afval zou kunnen hebben.”

Maar de Hoge Raad vindt ook Zeeland Voeders niet zonder blaam. Dat heeft niet voldoende onderzoek gedaan naar de herkomst van het product dat afkomstig zou zijn van de limonade-industrie van Bioland, een partij waar Zeeland Voeders niet eerder zaken mee had gedaan. Zeeland Voeders wist, althans behoorde te weten, dat Bioland niet GMP-erkend was. “Onder meer om die reden rustte op hen een stringente onderzoeksplicht”, aldus De Hoge Raad die Zeeland Voeders ”ten minste onachtzaam en goedgelovig” noemt. Daarom legt de Hoge Raad de schade voor 30% bij Wyeth neer en 70% bij Zeeland Voeders/Van Sleuwen/Oostburg Varkens.

In strijd gehandeld met de zogenoemde GMP-code

Rined Fourages heeft volgens de Hoge Raad ook laakbaar gehandeld. Het heeft “de op haar toepasselijke voorschriften overschreden en voorts in strijd gehandeld met […] de zogenoemde GMP-code.” Rined heeft suikerwater in haar silo laten lossen, en gemengd met Cerestar – tarwezetmeel zonder een ingangscontrole uit te voeren. “Het moet diezelfde dag voor Rined bij de uitlevering aan de eerste afnemer duidelijk geweest zijn dat zij, zonder dat zij de daarvoor benodigde vergunning had, producten van verscheidene herkomst gemengd had en dat zij niet over de vereiste specificaties van het aan tarwezetmeel toegevoegde suikerwater beschikte. Van haar mocht worden verwacht dat zij, alvorens tot (verdere) levering aan de afnemers van het product overging, de herkomst van het (roze) suikerwater en de samenstelling daarvan alsnog op deugdelijke wijze verifieerde”, aldus de Raad. Rined en Wyeth/Cara hebben in gelijke mate het gevaar voor het ontstaan van de schade bijgedragen. Daarmee moet Wyeth de helft van Rineds schade dragen.

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.