Beekhoeve is voorbeeldbedrijf voor natuurinclusief

Met de website landbouwmetnatuur.nl willen de twaalf natuur- en milieufederaties boeren stimuleren natuurinclusief te werken. Een van de voorbeeldbedrijven is Beekhoeve, de boerderij van Monique en Koos van der Laan. “Onze manier van boeren is niet alleen goed voor de natuur, maar ook voor ons rendement.”

Het is een kwestie van doorzetten, jaren achter elkaar, maar op een gegeven moment komen de resultaten. Elders lijkt dit gortdroge voorjaar dramatisch uit te pakken voor weidevogels. Op het bedrijf van Monique en Koos van der Laan in Kamerik (Utr.) zijn de resultaten juist uitstekend.

De laatste jaren zien we de aantallen grutto’s, tureluurs en kieviten op ons land toenemen. Prachtig toch?

Vrijwilligers telden 23 paren grutto’s op hun percelen. Met een broedresultaat – de kuikens zijn uitgevlogen – van 100%. “Daar ben ik trots op”, zegt Monique. “Want hier doen we het natuurlijk voor. Maaien na 15 juni, plasdras zetten van greppels, extensief beweiden op aangrenzende percelen, het blijkt succes op te leveren. We zijn er zo’n vijftien jaar mee bezig, de laatste jaren zien we de aantallen grutto’s, tureluurs en kieviten op ons land toenemen. Prachtig toch?”

Ook de flora langs de sloten wordt steeds gevarieerder. “Bij elkaar hebben we zo’n vijf kilometer kruidenrijke slootranden. “We zien kale jonkers, gele lis en allerlei soorten zegges. Die trekken insecten aan en dat is weer voedsel voor de weidevogels.”

Boeren stimuleren

Monique en haar man Koos hebben een biologisch melkveebedrijf met 80 melkkoeien. Ze hebben zo’n 100 hectare in gebruik, waarvan de helft gepacht van Natuurmonumenten. Zowel op hun pachtgrond als op hun eigen land rond de boerderij doen ze aan natuurbeheer. Dat is een belangrijke reden dat hun Boerderij Beekhoeve een van de voorbeeldbedrijven is op de website landbouwmetnatuur.nl van de gezamenlijke natuur- en milieufederaties. De federaties willen met deze website andere boeren stimuleren om over te stappen op een natuurinclusieve bedrijfsvoering. Beekhoeve laat zien dat het kan, ook in financiële zin.

Samenwerken met de natuur

Het begrip ‘natuurinclusief’ vindt Monique wel passen bij hun bedrijf. Want ze proberen in alles samen te werken met de natuur. Wat haar betreft mogen we ook het stempel ‘kringloopbedrijf’ op hun boerderij zetten. Maar eigenlijk gebruikt ze zelf liefst de term regeneratief. “Vrijwel alles wat we doen staat in het teken van het herstel van de balans in ons landbouwsysteem. Dat begint bij de bodem. Meer biodiversiteit in de bodem levert een hogere kwaliteit gras op en dus, via de koe, gezondere melk.”

De pH is essentieel, die moet goed zijn

Meten is weten en dus nemen ze grondmonsters en bepalen bijvoorbeeld de zuurgraad. “De pH is essentieel, die moet goed zijn. Dat houdt de mineralen in balans en dus het bodemleven. Zo nodig voegen we steenmeel en schelpenkalk toe. En we mengen zeewater door de mest van onze koeien. Zeewater bevat maar liefst 85 sporenelementen. Het is goedkoop en verbetert de bodemkwaliteit. Ik ben ervan overtuigd dat onze grond hierdoor meer CO2 en stikstof vastlegt en vasthoudt, waardoor ons landbouwbedrijf niet nadelig uitwerkt voor biodiversiteit en waterkwaliteit, maar juist verbetert.”

Boeren kunnen veel van elkaar leren, zegt Monique. “Iedereen is bij ons welkom. We laten graag zien wat we doen. Maar het allerbelangrijkste is dat boeren weer in zichzelf gaan geloven en minder afhankelijk worden van al die adviseurs die op hun erf komen. Toeleveranciers komen langs om kunstmest en krachtvoer te verkopen. Verbeteren van de balans in het bedrijfssysteem kost hen geld. Daar hebben zij dus geen belang bij.”

Verlaging van de kostprijs

Zij zag pas een grafiek van Wageningen UR voorbijkomen. Daaruit bleek – voor haar was het niet nieuw – dat de boer slechts een klein deel van de toegevoegde waarde in de zuivelketen in zijn portemonnee terugziet. “Veevoerbedrijven en bijvoorbeeld dierenartsen verdienen flink aan de boer. Onze strategie is gericht op verlaging van de kostprijs. Door onze koeien vrijwel alleen te voeren met eigen ruwvoer liggen de voerkosten een stuk lager dan gemiddeld. Ons productiesysteem is meer in balans, waardoor we de dierenarts zelden nodig hebben. Daarnaast zijn de grondkosten relatief laag, omdat we veel grond goedkoop kunnen pachten. Aan de andere kant ontvangen wij als biologisch bedrijf een hogere melkprijs, beuren we beheervergoedingen en verkopen we vlees van onze dubbeldoelkoeien aan huis. Onze manier van boeren is niet alleen goed voor de natuur, maar dus ook ons rendement.”

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.