Critici blijven thuis

12-08 | |
Foto: ANP
Foto: ANP

De gesprekken met Remkes hebben nog niet het gewenste effect, critici blijven thuis, waardoor meewerkende partijen ruimte krijgen voor hun eigen verhaal.

Het eerste gesprek van Johan Remkes zit er op en was nog niet bepaald een overdonderend succes. De teleurstelling onder boeren is dusdanig dat ook andere criticasters van het stikstofbeleid van minister Van der Wal voorlopig thuis blijven.

Toch gaan de gesprekken door, want praten is de enige manier om er uit te komen, meent het kabinet. Remkes constateert uit de eerste gesprekken dat er een enorme vertrouwenscrisis is, die snel moet worden opgelost. Vertrouwen komt te voet en gaat te paard, dat zag bijvoorbeeld landbouwminister Henk Staghouwer ook na het gesprek. Het kabinet mag de wandelschoenen aantrekken.

Reeks afzeggingen

Het lastige is nu wel dat juist degene die de grootste bezwaren hebben bij de stikstofplannen zichzelf buiten de dialoog plaatsen. Na een reeks afzeggingen vorige week door boerenbelangenbehartigers, laten ook belangrijke spelers in de agribusiness verstek gaan. Bedrijven als Vion, FrieslandCampina A-ware, Agrifirm en koepel Nevedi vinden dat de overheid eerst vorderingen moet boeken in de starre verhoudingen met de boerenclubs. Een heel aantal van deze namen steunden ook openlijk en sommigen ook financieel het landelijke anti-stikstofplanprotest in Stroe.

En wie blijven dan over? Bedrijven en koepels en brancheverenigingen die een stuk minder kritiek hebben op het kabinetsbeleid. Kijk naar de lijst met gasten van vorige week vrijdagochtend: Biohuis, Bionext, BoerenNatuur, Netwerk Grondig, Caring Farmers, Demeter, Federatie agro-ecologische boeren, Sectorraad Paarden, TransitieCoalitie Voedsel en Vereniging Agrarisch Landschap Achterhoek en LTO Nederland. Die laatste is de meest gematigde van de kritische boerenclubs als het om stikstof gaat.

Weinig problemen met kabinetsplannen

Remkes gaat dus vooral gesprekken leiden tussen ministers die een plan hebben en allerlei spelers die geen grote problemen met het spel hebben. Volgende week komen eerst de natuurclubs aan bod, die al eerder hebben laten weten dat ze blij zijn dat het kabinet fors in wil zetten op reductie van stikstof. Sterker nog, genodigde Greenpeace zegt zelfs bereid te zijn naar de rechter te stappen als de stikstofdoelen gematigd worden.

Daarna komen de bouw en de grote bedrijven, die ook wel stikstofruimte, vrijgespeeld door bijvoorbeeld de landbouw, kunnen gebruiken voor hun eigen sectoren. Wat het kabinet voor de industrie in petto heeft, is nog niet bekend, dus daar kunnen ze nog niet kritisch over zijn. Na het gesprek met de supermarkten en banken en een paar anderen volgt nog een zitting met provincies. De provincies zullen het allemaal uit moeten gaan voeren en hebben zich al strijdlustig getoond, vooral als het gaat om geld om ook echt aan de slag te kunnen.

Week om uit te werken

Dan heeft Remkes een week de tijd om zijn bevindingen op te schrijven. Uit het eerste gesprek heeft hij vooral de ervaringen van de kleinere spelers uit de agrarische belangenbehartiging om mee te werken. Voor de thuisblijvende boerengroepen is het te hopen dat de kritiek op het kabinet voldoende beklijft en niet wordt overspoeld door verhalen van degenen voor wie de stikstofaanpak nog een tandje sneller mag.

van Rooijen
Meer over


Beheer