De strijd om het aardappelareaal

27-01 | |
Foto: Koos Groenewold
Foto: Koos Groenewold

Hoge prijzen voor granen in combinatie met toenemende vraag naar frites heeft de strijd om het aardappelareaal doen toenemen.

Het contracteren van aardappelen voor oogst 2022 is dit jaar lastig, dat geven verschillende aardappelverwerkers aan. Er zitten veel onzekerheden in de markt waaronder de grondstofvoorzieningen. Door corona lopen de normaal gesproken goed ingekochte grondstoffen voor de fritesafzet prima. Maar tegenwoordig is niets vanzelfsprekend. Het maakt niet veel uit over welke grondstoffen wordt gesproken: arbeid, folie, dozen of aardappelen. Mede door hogere (teelt)kosten en beperkte beschikbaarheid van containers maken het tegenwoordig niet makkelijk om grondstoffen geleverd te krijgen. De puzzel moet telkens opnieuw worden gelegd.

Graan interessant

De concurrentiestrijd om het areaal is groot. Ook omdat de graanprijzen op een hoog niveau staan, wat het interessant maakt om graan in te zaaien in plaats van aardappelen te poten. Coöperatieve graancoöperaties verwachten dat in Nederland het graanareaal niet kleiner zal uitvallen dan vorig seizoen, omdat de graanprijzen ook voor het komende seizoen boven gemiddeld liggen.

Frankrijk

In Frankrijk zal het areaal zachte wintertarwe komend seizoen iets afnemen (-0,6%). Maar het Franse winterkoolzaadareaal groeit met 12%. Het areaal koolzaad is flink kleiner, dan tarwe waardoor het totale areaal wintertarwe- en koolzaad met 1,5% toeneemt naar ruim 6 miljoen hectare, geeft de statistische dienst van het Franse landbouwministerie, Agreste, aan. Dat levert dus geen extra ruimte voor de aardappelteelt op.

Ook het areaal bieten groeit in Nederland met 1,5%. Dat is zelfs nog minder dan mogelijk is, constateerde verwerker Cosun Beet Company op basis van de zaadbestellingen. Suikerprijzen staan hoger dan een jaar geleden en de vraag naar suiker blijft goed en de Europese voorraden zijn kleiner.

Investeringen aardappelverwerkers

Gelukkig is de wereldwijde vraag naar frites boven verwachting goed aangetrokken na de eerste coronalockdown, waardoor de aardappelverwerkers op volle kracht draaien. Om aan de toenemende vraag van consumenten te blijven voldoen, investeren aardappelverwerkers in extra verwerkingscapaciteit. McCain opent in juni 2022 de nieuwe lijn in Lelystad en Lamb Weston / Meijer investeert ongeveer € 200 miljoen in de bouw van een nieuwe fritesfabriek in Kruiningen. Farm Frites Poland, een joint venture tussen Farm Frites en Aviko, wil in de zomer van 2023 een nieuwe productielijn voor frites in gebruik nemen.

Het duurt nou eenmaal langer om een teeltgebied op te zetten dan een fabriek te bouwen

In België bouwt Aviko een nieuwe fritesfabriek, waarvan in maart 2022 de friteslijn gaat draaien. De aardappelen voor deze nieuwe fabriek komen in principe van Franse en Belgische aardappeltelers. Bij de bouw is al rekening gehouden met de toekomstige installatie van een tweede fritesijn. Maar wanneer die lijn er komt, is nog niet duidelijk. “Het duurt nou eenmaal langer om een teeltgebied op te zetten dan een fabriek te bouwen”, zegt Jan Wijkhuijs, logistiek manager van Aviko.

Clarebout ziet groeikansen

Ook het Belgische Clarebout ziet groeikansen wereldwijd voor haar producten en bekijkt daarvoor de uitbreiding van haar productiecapaciteit. In Frameries, een Belgische plaats tegen de Franse grens, heeft het bedrijf sinds 2016 een opslagruimte. Door de aanwezigheid van telers die aardappelen telen of deze willen gaan telen, goede grondsoort en goede klimatologische omstandigheden wil Clarebout bekijken welke mogelijkheden er zijn voor een nieuwe productievestiging in die regio. En andere verwerkers overwegen uitbreiding.

Om toch dat stukje landbouwgrond te bemachtigen voor de aardappelteelt hebben aardappelverwerkers voor oogst 2022 de contractprijzen verhoogd. Ook de gestegen kosten zorgden voor een plus in de contractprijzen, want uiteindelijk moet de hele keten in balans blijven. En boeren hebben weer wat te kiezen.

Lees meer over de brood-, meel- en graansector op deze themapagina

Smale
Annet Smale Redacteur


Beheer