Een onvoldoende voor leerling Timmermans

Frans Timmermans in het Europees Parlement. - Foto: ANP
Frans Timmermans in het Europees Parlement. - Foto: ANP

Het is alweer een jaar geleden dat de Europese Commissie bij monde van Frans Timmermans en commissarissen Stella Kyriakides en Virginijus Sinkevicius de Van-Boer-tot-Bord-strategie en de Biodiversiteitsstrategie bekendmaakten. Sindsdien hebben Europarlementariërs en landbouwministers Frans Timmermans en de zijnen regelmatig gevraagd om een onderbouwing van de plannen en een beoordeling van de effecten.

Het plan omvat een omschakeling naar meer biologische landbouw (25% van het landbouwareaal), een vergroting van het niet-productieve areaal op landbouwbedrijven, een vermindering van het mestgebruik (-20%), een vermindering van het antibioticagebruik (-50%) en een vermindering van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen (-50%). Dat al die doelstellingen effect hebben op de productie, de consumentenprijzen en het inkomen van de boer, staat buiten kijf.

Amerikaanse studie

Dat bleek ook wel uit de eerste studie die daarover naar buiten kwam. Dat het uitgerekend het Amerikaanse Economic Research Service van het United States Departement of Agriculture was dat met een impact-analyse kwam, was wel opmerkelijk. De Europese Commissie zou toch als eerste met een onderbouwing en een beoordeling van de eigen plannen moeten komen. De landbouwproductie in de EU zou dalen met 12%, berekenden de Amerikanen, met als gevolg een stijging van de consumentenprijzen (+17%), een toename van de import (+2%) en een daling van de landbouwinkomens (-16%).

Irritaties

Timmermans noch Kyriakides noch landbouwcommissaris Janusz Wojciechowski kwamen met een eigen doorrekening van de plannen. Het formele standpunt van de Europese Commissie is dat er geen impact-assessment hoeft te komen, omdat het nog niet gaat om wetgeving. Die formele opstelling leidt tot irritaties, zowel bij de lidstaten als in het Europees Parlement. Een ingewijde in het Europees Parlement zei dat zelfs een middelbareschoolleerling hier niet mee weg kon komen. “Wel verkondigen dat je strategie zoveel voordelen heeft voor milieu, economie enzovoorts, maar dat niet willen uitrekenen of onderbouwen. Je zou er een onvoldoende voor krijgen.”

Wél een Europese doorrekening

Nu lijkt het erop dat de Europese Commissie wel degelijk een doorrekening heeft gemaakt, die in grote lijnen tot dezelfde uitkomsten komt als de Amerikaanse berekeningen. De Europese Commissie heeft die berekeningen echter nooit naar buiten gebracht. Volgens de Europese denktank Farm Europe heeft Frans Timmermans de studie al zes maanden onder de pet gehouden.

De Europese Commissie ontwijkt ondertussen elke vraag daarover. Geen concreet antwoord op de vraag of er een studie is, geen antwoord op de vraag of de inhoud daarvan globaal overeenkomt met de Amerikaanse studie en zeker geen antwoord op de vraag of Timmermans publicatie van de studie tegenhoudt. Het enige antwoord van de Europese Commissie is een kluitje in het riet – dat verwijst naar de formele opstelling dat een strategie niet vergezeld hoeft te gaan van een impact-assessment.

In 2023 gaat het nieuwe Gemeenschappelijke Landbouwbeleid (GLB) van de EU in. Wat is de grootste verandering in het nieuwe beleid en wat doet Nederland zelf? Lees dit en meer op de themapagina GLB

Braakman
Jan Braakman Redacteur

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.