Skip to content

Eiwitkeuze essentieel in kweekvleesproductie

Veehouder Leon Moonen onderzoekt samen met akkerbouwers op welke eiwittensubstantie kweekvleescellen het beste groeien. Eiwitten uit algen en eendenkroos zijn inmiddels afgevallen.

Updated on:
Interview
Eiwittransitie
Veehouder Leon Moonen doet onderzoek naar eiwitten voor kweekvlees premium

Leon Moonen. Foto's: Crole Natuurrund

Veehouder Leon Moonen onderzoekt welke eiwitten het meest geschikt zijn voor de productie van kweekvlees. Daarnaast bekijkt hij samen met Mosa Meat hoe de beste kwaliteit biopten verkregen kan worden. De toekomstige kweekvleesproductie ziet Moonen als een regionaal model, waarin de juiste eiwitten worden geteeld voor de productie van kweekvlees met de beste smaak.

Leon Moonen, eigenaar van het bedrijf Crole Natuurrund, kwam in 2011 tijdens zijn studie voor het eerst in aanraking met kweekvlees. Hij noemt het een interessante ontwikkeling. “Om voedsel te produceren, moet ik runderen laten slachten. Maar als je het vlees op een andere manier tot stand kunt brengen, dan sta ik daar zeker voor open. Kweekvlees biedt verschillende voordelen, zowel voor het dierenwelzijn als het milieu. Je kunt een gigantische hoeveelheid dierlijke eiwitten produceren zonder de planeet heel erg te belasten.”

In 2017 kwam hij in contact met Mark Post, oprichter van Mosa Meat. “Zo zijn de eerste samenwerkingsverbanden ontstaan. Samen onderzoeken we goede businessconcepten.” Ook heeft hij zich aangesloten bij RespectFarms. Deze organisatie heeft tot doel akkerbouwers en veehouders te helpen en te stimuleren om hun bedrijven geschikt te maken voor kweekvlees. Zo wordt bijvoorbeeld in een haalbaarheidsstudie nagegaan in hoeverre het mogelijk is om een bestaande boerderij om te vormen tot een plaats waar kweekvlees wordt geproduceerd.

Moonen hoopt dat akkerbouwers en veehouders een bijdrage willen leveren aan de productie van kweekvlees.

Onderzoek naar eiwitten

Momenteel wordt onderzocht welke eiwitten het meest geschikt zijn voor de kweekvleesproductie. “Samen met akkerbouwers kijken we bijvoorbeeld naar de mogelijkheid om eiwit uit bietenblad te halen. Met bierbrouwerij Bavaria onderzoeken we of we brouwgerst kunnen gebruiken. We hebben geleerd dat alle eiwitbronnen die een koe eet, geschikt lijken te zijn als groeimedium voor kweekvlees. Nu willen we graag ontdekken op welke eiwittensubstantie de cellen zich zo lang mogelijk goed voelen, waardoor het medium zo snel mogelijk tot vlees uitgroeit. In het verleden hebben we ook testen gedaan met eiwitten uit algen en eendenkroos, maar deze zijn inmiddels afgevallen.”

Samen met akkerbouwers kijken we bijvoorbeeld naar de mogelijkheid om eiwit uit bietenblad te halen

Biopten

Daarnaast wil Moonen samen met Mosa Meat meer praktijkervaring opdoen rondom de biopten, dus het nemen van cellen uit koeien. “Voor ons onderzoek maken we wetenschappelijke groepen van minimaal zes dieren met dezelfde bloedlijnen en dezelfde ouders. We kijken welke rassen en bloedlijnen de beste resultaten geven. Moeten we kruisen of juist niet? Is er een verschil tussen mannelijke en vrouwelijke dieren? Een Limousin is een interessant rund, maar er zijn nog andere soorten die heel interessant zijn. Soms kom je tot verrassende ontdekkingen. Verder onderzoeken we wat de beste leeftijd is om een biopt te nemen en hoe vaak deze biopten genomen kunnen worden. Uit tests blijkt dat eens om de twee maanden het beste resultaat geeft. Tot slot kijken we of we specifieke kenmerken aan de biopten kunnen meegeven.”

De veehouder hoopt dat hij als voorloper op termijn biopten met specifieke kenmerken kan verkopen aan internationale kweekvleesbedrijven. ”Vorig jaar heb ik de eerste biopten geoogst voor de markt in Singapore en voor proeverijen in Nederland, waarvan recentelijk de eerste heeft plaatsvonden.” Het verkopen van biopten vergt enorm veel kennis. “Ik heb hierover een brainstormsessie gehouden met Mark Post. Alles wat wij dachten, bleek in de praktijk heel anders uit te pakken. De invloed van de dieren op de kwaliteit van vlees is niet één op één te kopiëren naar kweekvlees. Op dat gebied hebben we de laatste jaren diverse eyeopeners gehad.”

De invloed van de dieren op de kwaliteit van vlees is niet één op één te kopiëren naar kweekvlees

Een andere uitdaging is de lange productietijd. “Als je een kip fokt, dan weet je na negen weken al iets over het eindresultaat. Bij koeien moet je negen of tien maanden wachten tot het kalfje is geboren. Daarna mogen we pas na een jaar biopteren. Om de eerste resultaten daarvan binnen te krijgen, ben je bijna twee jaar verder. En dan weet je nog niet hoelang je deze biopten kunt blijven gebruiken. Al is wel gebleken dat ze heel lang meegaan. Veel langer dan ik zelf dacht.”

Inspiratielokaal

Helaas is er nog geen grote belangstelling onder de Nederlandse boeren voor kweekvlees, ervaart Moonen. “Je ziet het wel wat draaien. Een paar jaar geleden was de weerstand groter. Er zijn zeker boeren die interesse hebben, maar er is nog veel onbekendheid. Dat is ook de reden dat wij vorig jaar een inspiratielokaal hebben gebouwd. Hier laten we zien hoe de kweekvleesproductie er in de toekomst op de boerderij uit kan zien en in zijn werk kan gaan.” Tot nog toe heeft het Inspiratielokaal nog weinig Nederlandse boeren getrokken. “De belangstelling komt vooral vanuit de media en het buitenland. Een aantal Koreaanse boeren is hier te gast geweest.”

Moonen ziet veel kansen in een combinatie tussen veehouder en de kweekvleesproductie. “Zo kun je heel duurzaam werken. Op het moment dat wij eiwitten uit het gras halen, heeft het gras geen voedingsbron meer. Maar we kunnen dit wel gebruiken voor de potstallen. Later strooien we de mest en het stro over het natuurgebied uit. Daardoor heb je de ecologie in die natuurgebieden beter in de hand.”

Boeren vormen zowel een belangrijke schakel voor de levering van de biopten als de eiwitbronnen.

Boeren vormen zowel een belangrijke schakel voor de levering van de biopten als de eiwitbronnen. “Als je dat samen doet, dan heb je ook financieel het beste rendement van je product. Hoe kunnen we met elkaar eiwitten produceren waarvan we uiteindelijk kweekvlees kunnen maken van de beste smaak? Ik lever mijn Limousinvlees aan het hogere segment horeca. Dat is ook mijn doelgroep voor de toekomstige levering van kweekvlees. Deze sterrenrestaurants verwachten echt een hoge kwaliteit. We hebben onlangs een brainstormsessie gehouden over hoe het kweekvlees er qua smaak en qua structuur uit zou moeten zien. Daar moeten we naar toe zien te werken. De juiste eiwitkwaliteit is daarbij essentieel. Het gaat dus echt om een goede samenwerking tussen veehouder, akkerbouwer en kweekvleesbedrijf. Samen kunnen we een kwaliteitsproduct maken waar de markt echt behoefte aan heeft.”

Het gaat echt om een goede samenwerking tussen veehouder, akkerbouwer en kweekvleesbedrijf

Kweekvlees zien als een kans

Wanneer gestart kan worden, hangt onder meer van de Europese wetgeving af. “Persoonlijk vind ik dat we in Europa een beetje liggen te slapen. Zeker omdat kweekvlees een Nederlandse uitvinding is. Het biedt zoveel kansen. Waarom zitten er zoveel moeilijke procedures aan vast? Natuurlijk vind ik dat je voeding goed moet testen en onderzoeken of het geschikt is voor humane consumptie, maar op deze manier worden wij ingehaald door andere landen. Terwijl we in Nederland juist zo goed bezig zijn.” Wel is hij blij met de recent gehouden proeverij. “Dat is een eerste stap in de goede richting.”

Boeren zullen nooit overbodig worden, benadrukt Moonen. “Zij spelen een cruciale rol in de kweekvleesproductie.” Daarom raadt hij alle akkerbouwers en veehouders aan om kweekvlees niet te zien als een bedreiging, maar als een kans. “Kijk wat het in de toekomst voor jou bedrijf kan betekenen. Boeren zijn vol passie bezig met hun boerderij en hun dieren. In de toekomst hoef je misschien geen 500 of 1.000 dieren meer te houden. Dan kun je kijken naar kleiner aantal waarmee je veel meer voedsel kunt produceren.”

Snel delen

Afbeelding
Wendy Noordzij

Freelance redacteur

Misset Uitgeverij B.V. Auteursrecht voorbehouden

Algemene voorwaarden Privacy Cookies

Beheer
WP Admin