Eltjo Bethlehem: ‘Pluimveeketen heeft goud in handen’

27-03 | |
Eltjo Bethlehem: “De pluimveeketen beweegt mee met de markt en met de maatschappelijke ontwikkelingen.” - Foto: Koos Groenewold
Eltjo Bethlehem: “De pluimveeketen beweegt mee met de markt en met de maatschappelijke ontwikkelingen.” - Foto: Koos Groenewold

De pluimveeketen is veranderingsgezind en innovatief. De sector heeft met zijn innovaties goud in handen, zegt Eltjo Bethlehem. Tijdens zijn afscheidsreceptie kreeg Bethlehem een lintje voor zijn werk bij het Poultry Expertise Centre sinds de oprichting van het kenniscentrum in 2013.

Eltjo Bethlehem (65) heeft weliswaar afscheid genomen als business manager van het Poultry Expertise Centre (PEC) in Barneveld, maar hij denkt er niet aan om te stoppen met werken. Hij gaat door als zelfstandig adviseur en blijft daarbij zijn geliefde sector trouw. “De pluimveehouderij is voor mij nog steeds een verrassende sector, de ondernemers zijn innovatief, veranderingsgezind. De sector loopt wereldwijd voorop. Vanuit een andere rol blijf ik dolgraag nog actief voor de pluimveeketen.”

‘Meewerkend voorman’

Tijdens zijn afscheidsreceptie bij het PEC, het internationale kenniscentrum van en voor de pluimveehouderij, werd hij benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau. Hij was verrast. Dankbaar ook. Hij voegt hier wel aan toe: “Ik zie het lintje als een compliment aan alle partijen die actief bij het kenniscentrum zijn betrokken. Juist die samenwerking heeft het PEC gemaakt tot wat het nu is: de spil in de keten op het gebied van kennisontwikkeling en innovatie. Ik was meewerkend voorman. Niet meer of minder.”

Fijnstofreductie

Door samenwerking kom je verder, zegt hij een paar keer tijdens het interview. Dat gebeurde afgelopen jaren in PEC-verband bijvoorbeeld op het terrein van de reductie van fijnstof. “De hele keten is in actie gekomen. 40 innovatietechnieken voor het praktijkonderzoek, waarvan er 10 zijn getest en een aantal officieel is erkend. Die worden nu toegepast op meer dan 100 bedrijfslocaties. Dat heeft een positief effect op de gezondheid van de pluimveehouder, zijn personeel én de bewoners rond het bedrijf. Zoiets lukt alleen als alle partijen uit de keten de handen uit de mouwen steken. Het PEC heeft het vliegwiel in beweging gebracht.”

De ketenpartijen hebben de fipronil-crisis in de pluimveehouderij samen bestreden

Rol van PEC tijdens fipronil-crisis

Hij is trots op de rol van het kenniscentrum tijdens de fipronil-crisis in 2017. De betrokken ketenpartijen richten snel een meldpunt op. Er werden protocollen opgesteld voor bijvoorbeeld de afvoer van eieren en mest en er kwam een helpdesk voor de getroffen pluimveehouders. “Via een gezamenlijke inspanning is de crisis in de sector bestreden. Tegelijkertijd zijn we aan de slag gegaan om het vogelmijtprobleem beheersbaar te maken. Daar is het zogeheten Integrale Pest Managementsysteem (IPM) uit voortgekomen met een bedrijfsgericht stappenplan. De opgedane kennis en innovaties worden nu verspreid in de sector.”

Onderzoeken, innoveren en kennis delen

De pluimveehouderij staat nooit stil. Dat is maar goed ook, zegt Bethlehem. “De grote uitdaging is om nog duurzamer te produceren en zo draagvlak voor de sector te creëren bij burgers en in de politiek. Dan gaat het onder andere om diergezondheid en welzijn en om veevoergrondstoffen die duurzaam zijn geproduceerd, liefst in de eigen regio. Dat leidt tot minder emissies. Bij die zoektocht kan het PEC komende jaren een belangrijke rol spelen. Onderzoeken, innoveren en kennis delen. Dat was en blijft de kern van het werk.”

Minder uitstoot, besparen op arbeid; Nederland is een proeftuin

Exportwaardige innovaties

De Nederlandse pluimveeketen heeft goud in handen, vindt hij. “In het drukke en omgevingsbewuste Nederland moest de sector wel innoveren. Minder uitstoot, besparen op arbeid; Nederland is een proeftuin. De ontwikkelde technologie kunnen we mondiaal exporteren. Bijvoorbeeld naar de Verenigde Staten, waar PEC de komende jaren haar expertise gaat inzetten. Arbeid en emissies zijn daar momenteel nog geen echt probleem. Maar dat gaat onherroepelijk komen. De Nederlandse pluimveeketen heeft de kennis en de technologie om oplossingen te bieden. Onze innovaties zijn exportwaardig.”

Keten beweegt mee met markt

Hij is optimistisch over de toekomst van de sector. De keten zet niet de hakken in het zand, maar beweegt mee met de markt en met de maatschappelijke ontwikkelingen. Het aantal pluimveebedrijven zal verder dalen. “Die afname is van alle tijden, in alle agrarische sectoren. De noodzakelijke modernisering vraagt veel van pluimveehouders. Investeren of nog een paar jaar doorgaan op de huidige voet en dan stoppen? Dat is een moeilijke keuze. Het PEC kan daar komende jaren ondersteuning bij bieden. Het kenniscentrum heeft ook een sociaal-emotionele functie. Dat hebben we tijdens de fipronil-crisis bewezen.”

van Cooten
Aart van Cooten Freelance redacteur


Beheer