Lector Dronten: ‘Ethiek is niet soft’

24-04 | |
Rogier van der Wa, lector Ethiek en Landbouw aan de Aeres Hogeschool in Dronten. Foto: Dennis Wisse
Rogier van der Wal, lector Ethiek en Landbouw aan de Aeres Hogeschool in Dronten. Foto: Dennis Wisse

Rogier van der Wal is recent begonnen als lector Ethiek en Landbouw aan de Aeres Hogeschool in Dronten. Hij wil graag dat ethiek elk studiejaar aan de orde komt. Niet alleen in het vierde jaar zoals nu. In gesprek met de nieuwe lector over actief luisteren, negatieve framing en trekkeracties.

Aeres Hogeschool Dronten is best trots op zijn nieuwe lectoraat Ethiek en Landbouw. Het persbericht over deze onderwijskundige vernieuwing zoomt in op de boerenprotesten van de laatste jaren en de stikstofcrisis. De negatieve emoties overheersen, de maatschappelijke waardering voor de landbouw neemt af, wordt steeds negatiever. Hoe zorg je voor het goede gesprek tussen sector en samenleving? En hoe kun je later in je werk een echte dialoog tot stand brengen?

Behoedzaam

Rogier van der Wal is degene die het nieuwe lectoraat concreet invulling gaat geven. Hij is behoedzaam. “Ik ben nog maar net begonnen en doe liever geen stellige uitspraken over tegenstellingen tussen boeren en burgers of tussen politiek en sector. Door het woord kloof in de mond te nemen, stap je al gauw in de beelden over elkaar zoals die, mede door de media, zijn gecreëerd. Negatieve framing is in niemands belang.”

Van der Wal (52) studeerde Grieks & Latijn en filosofie met ethiek als specialisme. Later voegde hij daar nog bestuurskunde aan toe. Hij werkte onder meer aan universiteiten, bij de Vereniging van Nederlandse Gemeenten en bij gemeente Almere om daar hoger onderwijs te helpen vestigen.

Met studenten werken

Komende jaren combineert hij zijn werk als projectleider bij de kennis- en netwerkorganisatie Platform 31 met het parttime lectorschap aan de hogeschool in Dronten. “Het mooie is dat al mijn werkervaringen nu in Dronten samenkomen. Ik heb vaker met studenten gewerkt en vind dat heel inspirerend. Zij leren van mij, ik ook van hen. Ik heb er ontzettend veel zin in.”

Hij citeert een postertekst van Loesje: ‘Stilstaan bij je handelen is vooruitgang’. Daar gaat het in de kern om, zegt hij. “Denk na over je eigen kernwaarden, waar komen ze vandaan? Stel vragen aan je gesprekspartner, wat is zijn wereldbeeld, wat zit er achter zijn argumenten? Zo komt een echte dialoog tot stand. Dat is absoluut vooruitgang.”

Stel vragen aan je gesprekspartner, wat is zijn wereldbeeld, wat zit er achter zijn argumenten?

In Dronten wordt het vak ethiek al gegeven. Maar alleen in het vierde jaar. “Dat is tamelijk laat. Effectiever is als ethische vraagstukken waar je als student en later als afgestudeerde mee te maken krijgt, ook in het eerste, tweede en derde jaar expliciet aan de orde komen. Door dit nieuwe lectoraat op te tuigen, kiest de hogeschool daarvoor. Aan mij de taak dat in te vullen.”

Onzekerheid over de toekomst

Hij komt er een paar keer op terug, ‘het goede gesprek’, daar moeten we naartoe. “Ik snap de boeren die met hun trekker op het Malieveld in Den Haag staan. Ze worden geconfronteerd met de ene na de andere maatregel, dat frustreert. Achter de woede van de zogenaamde ‘boze boer’ zit zijn onzekerheid over de toekomst. Eigenlijk moet het gesprek tussen boeren en politiek daarover gaan, liefst zonder media- en tijdsdruk.”

Zoek de overeenkomsten

Dat lukt natuurlijk niet op het Malieveld, zegt hij. “Kies een ander moment en een andere plek. En dan niet in discussie en welles-nietes blijven hangen, maar echt in gesprek, in dialoog, ook over elkaars drijfveren en onderliggende waarden. Je hoeft het echt niet 100% met elkaar eens te worden, maar er zijn vast en zeker dingen die je deelt en punten waarover je het wel eens bent. Ga daarmee aan de slag. Kortom, zoek de overeenkomsten, niet de verschillen.”

Een prachtig platform

Het voeren van een echte dialoog vraagt om een actief luisterende houding. Niet zenden, maar luisteren en doorvragen. Graag wil hij dat gaan oefenen met studenten. Zitten zij daarop te wachten? “Ik heb vaker ethiek gedoceerd, onder meer bij een opleiding voor studenten bestuurskunde. ‘Vreemd vak’, zeiden ze in het begin. Ik vroeg ze voorbeelden van ethische kwesties uit de krant te halen en uit wat ze zelf meemaakten. Toen begon het te leven. Ethiek is niet soft, ethiek is heel vaak aan de orde. Daar kun je niet vroeg genoeg over gaan nadenken en met elkaar over praten. De hogeschool in Dronten biedt hiervoor een prachtig platform. In de eerste plaats voor studenten, maar ook voor docenten. Mijn droom is dat ethiek in alle vakken en in alle jaren terugkomt.”

van Cooten
Aart van Cooten Freelance redacteur
Meer over


Beheer