Franse akkerbouw stevent af op rampjaar door droogte

Tarwe, suikerbieten en gerst leveren in Frankrijk dit jaar aanzienlijk minder op dan in de afgelopen jaren. Een kleinere oogst heeft ook gevolgen voor de verwerkende industrie.

De Franse akkerbouw stevent af op een van de slechtste jaren in tijden. Opnieuw een zomer zonder regen en met hoge temperaturen leidt tot historisch lage opbrengsten voor tarwe en andere maaibare gewassen. Ondertussen dreigt de schade van vergelingsziekte bij suikerbieten steeds hoger op te lopen.

Arterris: 40% minder wintergraan dan vorig jaar

Vorige week meldde de coöperatie Arterris ‘historisch lage rendementen’ voor wintergranen. “De oogst zal 40% lager uitkomen dan vorig jaar. Een combinatie van een kleiner areaal en opbrengsten die ver onder de norm liggen zorgt voor deze kleinste oogst in de geschiedenis van onze groep,” aldus Arterris. Deze coöperatie verenigt 25.000 boeren in het zuiden van Frankrijk, van de Atlantische Kust tot de Alpen.

Tarwe heeft vooral in het westen van het land geleden ‘onder afstraffende weersomstandigheden gedurende de hele cyclus’. Daardoor komen de totale opbrengst bij zachte tarwe mogelijk de helft lager uit dan in het – uitstekende – jaar 2019.

Agreste: kwart minder zachte tarwe dan vorig jaar

Begin augustus schatte landbouwdienst Agreste de landelijke opbrengst van zachte tarwe op 29,7 miljoen ton, bijna 10 miljoen ton ofwel een kwart minder dan vorig seizoen en 16% onder het vijfjaarlijks gemiddelde.

Aan gerst zou met 11,3 miljoen ton bijna 18% minder worden opgehaald dan vorig jaar. De opbrengt van harde tarwe komt met 1,3 miljoen ton 17% lager uit. Aan koolzaad is met ruim 3,3 miljoen ton ook al bijna 5% minder van de akkers gekomen.

Meer schade door vergelingsziekte in bieten

Bij suikerbieten lijkt de schade door vergelingsziekte nog ernstiger te zijn dan gedacht. Nu heeft Cristal Union, de tweede suikerfabrikant van het land, weer gemeld dat de opbrengsten 30 tot zelfs 50% lager zullen liggen dan normaal. “De situatie is buitengewoon zorgwekkend. In sommige regio’s zijn alle percelen aangetast. Met de klimaatopwarming wordt zo’n situatie waarschijnlijk ook de norm”, zegt de coöperatie die 10.000 telers verenigt.

Als er niet genoeg wordt geoogst, dan draaien de suikerfabrieken, distilleerderijen en andere verwerkingsinstallaties niet op volle toeren

De oorzaak is, zoals Cristal Union het uitdrukt, ‘het brute verbod op neonicotinoïden zonder enige overgangsperiode’. “Als er niet genoeg wordt geoogst, dan draaien de suikerfabrieken, distilleerderijen en andere verwerkingsinstallaties niet op volle toeren. Dat heeft onmiddellijke gevolgen voor de winstgevendheid en hun voortbestaan en zet veel banen in de sector op het spel.”

Aardappelen doen het tot nu toe wel goed

Een van de weinige gewassen die de dans lijken te ontspringen, zijn aardappelen. Daar wordt de oogst tot nu toe geschat op ruim 6,6 miljoen ton. Dat zou 1% meer zijn dan vorig jaar. Union Nationale des Producteurs de Pommes de Terre geeft zelfs een bandbreedte van 6,5 tot 7,5 miljoen ton aan.

Wel waarschuwt de aardappeltelersorganisatie dat de opbrengst per hectare uiteindelijk lager zou kunnen uitkomen dan tot nu toe wordt geschat. “De rendementen lijken gemiddeld”, aldus de bond.

Steunpakket voor boeren

Landbouwminister Julien Denormandie heeft al een steunpakket uit de kast getrokken. “We nemen een aantal maatregelen om boeren die het slachtoffer zijn van de droogte te steunen en ook te helpen bij de aanpassing aan de klimaatverandering.”

Boeren in financiële nood kunnen eerder een voorschot krijgen op hun algemene rechten, komen in aanmerking voor uitstel of verlaging van de sociale lasten en kunnen vragen om verhoging van de belastingvrije voet voor de grondbelasting.

Schade claimen bij nationaal fonds

Bovendien heeft Denormandie in alle 60 door watergebrek getroffen departementen toestemming gegeven om braakliggende grond te gebruiken voor het verbouwen van voedergewassen. Gezien de ernst van de situatie heeft de bewindsman ook het ‘regime’ voor agrarische calamiteiten afgekondigd. Daardoor kunnen boeren te zijner tijd de geleden schade claimen bij het daarvoor bestaande nationale fonds.

Droogtemaatregelen voor langere termijn

Denormandie wil ook maatregelen op langere termijn. Hij werkt aan een steunplan voor investeringen in het efficiënter gebruik van water en wil ook de herstructurering en ontwikkeling van moeilijk draaiende sector verder versnellen.

“De zomer is vaak een moeilijke periode voor onze boeren die voortdurend moeten doorwerken onder soms de zwaarste omstandigheden. De landbouw zal zich moeten aanpassen aan de gevolgen van de klimaatverandering en meer weerstand moeten opbouwen. Om ons voor te bereiden op de toekomst besteden we een belangrijk deel van de agrarische steun aan het plan voor de aanpassing van onze landbouwbedrijven. Dit is noodzakelijk als we de agrarische activiteiten als hart van ons platteland willen behouden.”

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.