Geborgde waterschapszetels van groot belang voor iedereen

van Keimpema
geborgde waterschapszetels
Het waterschap laat een waterloop langs landbouwgrond schonen. - Foto: Bert Jansen

Tot 3 augustus stond een initiatief-wetswijziging ter consultatie over de waterschappen. Vanuit de landbouw is veel kritiek. Sieta van Keimpema (FDF) zet uiteen wat er aan het voorstel mankeert en benadrukt het belang van de geborgde waterschapszetels.

GroenLinks wil af van de geborgde waterschapszetels en diende daarvoor een wetswijziging in, om naar eigen zeggen “het waterschap volledig te democratiseren”. Een opmerkelijk statement, nu de commissie die het voorstel heeft gedaan bestaat uit leden die zich van tevoren al hebben uitgesproken tegen geborgde zetels. Farmers Defence Force (FDF) stuurde een reactie via de internetconsultatie.

Het belang van goed waterbeheer

In de Memorie van Toelichting schetsen de opstellers voortdurend een onvolledig en negatief beeld van de rol die de landbouw speelt, waarbij men het belang van goed waterbeheer uit het oog verliest. Precies datgene wat je in een waterschap – wiens taak het is goed waterbeheer uit te voeren om enerzijds droge voeten te houden en anderzijds voldoende en schoon water te houden – niet wilt: politieke agenda’s!

Goed waterbeheer is complex, inhoudelijke dossierkennis en verstand van zaken zijn daarbij van evident belang. De landbouwsector, natuurorganisaties en waterbeheerders beschikken over deze onontbeerlijke hydrologische kennis voor goed waterbeheer in Nederland. De burger, tevens afhankelijk van water, mag vertrouwen op de kennis van eigenaren van gronden die de volledige omvang van het watersysteem in Nederland begrijpen en daarop vanuit kennis kunnen sturen.

Bron van vervuiling vaststellen

De uitstroom van mest uit de Nederlandse landbouw zou de kwaliteit van het oppervlaktewater verder onder druk zetten, aldus de ‘politiek donkergroen’ gemotiveerde opstellers van de Memorie van Toelichting.

Nederland ligt aan het eind van het stroomgebied, 60% tot 75% van ons oppervlaktewater is afkomstig uit het buitenland. Of de nutriënten in ons oppervlaktewater toe te rekenen zijn aan de Nederlandse landbouw, is tot nu toe nooit gemeten. Het is echter wel noodzakelijk om de bron van vervuiling vast te stellen, om daadwerkelijk effectief beleid te kunnen ontwikkelen!

Dat de steeds hogere druk op onze watersystemen in Nederland (door bevolkingsgroei; een ontoereikend waterzuiveringssysteem – een aanzienlijk percentage van het rioolwater beland in Nederland ongezuiverd op het oppervlaktewater – en een rioleringssysteem dat regelmatig overloopt), niet worden behandeld in het wetsvoorstel maar van grote invloed zijn op de kwaliteit van het Nederlandse oppervlaktewater én op de kosten van het waterbeheer, toont de vooringenomenheid van de opstellers aan. Het bewijst geenszins nut of noodzaak om de geborgde zetels af te schaffen.

Ook natuurorganisaties hebben geborgde waterschapszetels

Bovendien wordt gesuggereerd dat de belangen van de agrarische sector en het bedrijfsleven de boventoon zouden voeren door geborgde zetels. Dit is een onjuiste voorstelling van zaken: ook natuurorganisaties hebben geborgde waterschapszetels en 70% van de zeggenschap bij waterschappen ligt bij ingezetenen, slechts 30% zijn geborgde zetels. Dat dit niet is genoemd, stelt wederom de onafhankelijkheid van de commissie ter discussie.

Ook stellen de initiatiefnemers dat de relatieve financieringslast van de agrarische sector en het bedrijfsleven is afgenomen ten opzichte van burgers en huiseigenaren. Ook dit klopt feitelijk niet. De huidige waterschapsbelasting wordt over vier groepen verdeeld: ingezetenen, eigenaren gebouwen, grondeigenaren en eigenaren van natuurterreinen. Boeren betalen vaak voor meerdere categorieën: als grondeigenaar, als ingezetene én als eigenaren gebouwen (en voor posten als Zuiveringsheffing en Wegenheffing).

Fikse verhoging grondeigenaren

Aan grondeigenaren wordt bovendien een fikse verhoging doorberekend, doordat er jaarlijks vele hectares verschuiven van ongebouwd naar natuur. Hierdoor zijn er minder hectares in ongebouwd, maar de heffing die moet worden opgebracht, blijft gelijk: deze staat vast. Daardoor kan de bizarre situatie ontstaan dat als in één waterschap bijna alle grond wordt omgezet naar natuur, één grondeigenaar alle waterschapsbelasting moet betalen. Feit is dat de lasten voor de agrarische sector juist buitenproportioneel zijn toegenomen ten opzichte van de andere categorieën.

Natuurinclusieve landbouw

Tot slot: de term natuurinclusieve landbouw die de minister van Landbouw heeft geïntroduceerd, geeft de noodzaak van geborgde zetels van zowel natuurorganisaties als de landbouwsector al aan. Kiezen voor het afschaffen van geborgde zetels in waterschappen staat haaks op andere beleidsontwikkelingen en besluiten die door de overheid zijn genomen.

FDF is van mening dat geborgde waterschapszetels van evident belang zijn voor zowel de landbouw als het algemeen belang, en dat alle boeren daarbij een groot belang hebben én van groot belang zijn voor een deugdelijk waterbeheer in Nederland.

Meer over


Beheer