Landbouwbegroting: geen nieuw geld voor ingrijpende keuzes

20-09 | |
Foto: ANP
Foto: ANP

Ingrijpende keuzes zijn nodig om de landbouw en de natuur weer in balans te brengen, stellen minister Carola Schouten (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit) en Christianne van der Wal (Natuur en Stikstof) in de landbouwbegroting.

Bij die ingrijpende keuzes is in de begroting voor 2023 geen nieuw geld beschikbaar, althans geen budgetten waarvan de omvang niet eerder dit jaar bekend is geworden. Er is echter ook geen geld van de gereserveerde budgetten afgehaald.

Het ministerie somt zelf op wat er in de afgelopen periode al op de rol is gezet voor de begroting van 2023:

  • € 340 miljoen voor verduurzaming van de veehouderij en voor beëindigingsregelingen om de stikstofneerslag te verminderen;

  • € 29 miljoen voor technische innovatie en subsidies voor brongerichte verduurzaming e stal- en managementsmaatregelen. Het doel hiervan is de uitstoot van ammoniak, methaan, geur en fijnstof te verminderen, gecombineerd met verbetering van het dierenwelzijn, brandveiligheid en biodiversiteit en vermindering van de stikstofuitstoot;

  • € 504 miljoen gaat naar de provincies in 2022 en 2023 voor de versnelling van de gebiedsgerichte aanpak in het Nationaal Programma Landelijk Gebied;

  • € 250 miljoen extra wordt gebruikt voor de legalisatie van de PAS-melders. Provincies kunnen dat geld gebruiken om stikstofruimte te realiseren, zodat PAS-melders alsnog een natuurvergunning krijgen;

  • € 300 miljoen wordt uitgetrokken om natuurgebieden die kwetsbaar zijn voor stikstof te beschermen, herstellen en versterken;

  • € 77 miljoen voor het verduurzamen van de glastuinbouw, waarbij een groot deel is bestemd voor energiebesparing en duurzame energie.

Gebiedsprogramma’s

Provincies moeten volgend jaar voor 1 juli gebiedsprogramma’s klaar hebben. In die plannen moet staan welke doelen er zijn op gebied van stikstof, water, bodem, klimaat en biodiversiteit en hoe die worden gehaald. Voor de langere termijn zijn grote bedragen beschikbaar in het Transitiefonds (€ 24,3 miljard tot 2035), die kunnen worden aangewend voor de gebiedsgerichte aanpak.

In de kabinetsplannen wordt nadrukkelijk verwezen naar de verantwoordelijkheid van alle ketenpartijen, waaronder voerleveranciers, banken en supermarkten, om de positie van de boer in de keten te verbeteren. Andere sectoren, industrie, bouw en mobiliteit, krijgen stikstofdoelen opgelegd, die evenredig zijn aan de opgave voor de landbouw.

Impactanalyse

LTO Nederland stelt dat het ‘ondanks alle beloftes over toekomstperspectief nu nog compleet onduidelijk is’. LTO wil dat het kabinet een impactanalyse opstelt met de economische, sociale en culturele gevolgen voor de primaire sector, de keten en het platteland ‘om kaalslag te voorkomen’. Het wachten is op een meerjarig verdienperspectief, zegt LTO-voorzitter Sjaak van de Tak.

LTO vraagt om € 5 miljard van het klimaatfonds te bestemmen voor de landbouw en om € 4 miljard binnen het stikstoffonds uit te trekken voor de versterking van natuurinclusieve landbouw en agrarisch natuur- en landschapsbeheer.

Natuur- en milieuorganisaties: doorpakken

Natuur- en milieuorganisaties roepen het kabinet op om door te pakken. In totaal steunen meer dan tachtig organisaties de oproep, waaronder Natuurmonumenten, Wereld Natuur Fonds, Greenpeace, de Vogelbescherming en Natuur & Milieu. “We kunnen niet zonder natuur”, benadrukken de organisaties. “De natuur geeft ons alles wat we nodig hebben: schoon water, een groene leefomgeving, vruchtbare grond en gezonde lucht.”

Braakman
Jan Braakman Redacteur


Beheer