Grinwis: ‘Breed landbouwakkoord is nodig’

Pieter Grinwis (ChristenUnie): “De positie van de boer in de keten moet beter. Als de consument € 1,30 voor een kilo aardappelen betaalt, kan je de boer niet afschepen met 8 cent".
Pieter Grinwis (ChristenUnie): “De positie van de boer in de keten moet beter. Als de consument € 1,30 voor een kilo aardappelen betaalt, kan je de boer niet afschepen met 8 cent".

In een serie interviews geven kandidaat-Kamerleden hun visie op het landbouwbeleid. Vandaag deel 8: Pieter Grinwis (ChristenUnie) wil een beter inkomen voor de boer.

Pieter Grinwis (41) staat op plaats 5 van de lijst van de ChristenUnie. Hij is opgegroeid op een akkerbouwbedrijf op Goeree-Overflakkee en helpt daar bij drukte nog graag mee. Grinwis is fractiemedewerker in de Tweede Kamer en zit namens ChristenUnie/SGP in de Haagse gemeenteraad.

Waarom wilt u in de Tweede Kamer?

“Ik ben opgegroeid op het platteland en voel me daar erg thuis, al woon ik al ruim zestien jaar in Den Haag. Ik zie een behoorlijke polarisatie: veel stedelingen doen makkelijke uitspraken over hoe de landbouw voedsel moet produceren. Op het platteland ontstaat het gevoel dat boeren er niet meer toe doen en dat er geen besef meer is van hoeveel moeite het kost om goed voedsel te produceren. Ik zou graag stad en land met elkaar verbinden. Dat kan letterlijk door korte ketens te ondersteunen, maar ook door verbinding te zoeken door bijvoorbeeld schooltuintjes of boerderijdagen.”

Wat gaat u als eerste doen als u Kamerlid wordt?

“De positie van de boer in de keten moet beter. Als de consument € 1,30 voor een kilo aardappelen betaalt, kan je de boer niet afschepen met 8 cent. Er is niet één oplossing. De boer is prijsnemer in de keten; er zijn veel producenten en weinig afnemers. Dat krijg je niet opgelost. Via korte ketens kun je de hoofdketen omzeilen, dan krijg je een hogere prijs voor meer inspanning. In Nederland is de voedingsketen heel efficiënt georganiseerd. Zie daar maar eens omheen te gaan! Wat wel kan, is ervoor zorgen dat de mededingingsautoriteit ACM als een bok op de haverkist zit als het gaat om het handelen van ketenpartijen. Daarnaast moeten we boeren een beter perspectief geven.”

We struikelen van crisis naar crisis, denk aan fosfaat en nu stikstof. Dat komt allemaal op het boerenerf terecht

Hoe wilt u dat doen?

“We moeten af van incidentenpolitiek. We struikelen van crisis naar crisis, denk aan fosfaat en nu stikstof. Dat komt allemaal op het boerenerf terecht. Als ondernemer wil je best vooruit en risico’s nemen, maar je moet wel weten of je over tien jaar nog kan bestaan. Daarvoor is een breed landbouwakkoord met boeren, afnemers, toeleveranciers en financiële dienstverleners, maar ook overheid en natuurbeheerders nodig.”

Weer een akkoord. Dat levert toch niets op?

“Zo’n akkoord moet niet vrijblijvend zijn. Het moet wettelijk worden verankerd. Als we dat niet doen, blijven we van crisis naar crisis gaan. Stabiel overheidsbeleid is het belangrijkste. Ook als het een slechte boodschap zou zijn, is het voor boeren van belang om het te weten zodat ze hier op kunnen anticiperen. Als het landbouwakkoord uiteindelijk niet leidt tot een structureel beter verdienmodel, dan moet je als overheid bereid zijn om een supermarktheffing in te zetten om de boer beter te belonen voor zijn producten.”

De roep om langjarig landbouwbeleid klinkt al langer. Toch lukt het niet.

“Minister Schouten heeft haar toekomstvisie gepresenteerd, maar voordat ze met de uitwerking kon beginnen, kwam de stikstofcrisis tussendoor.”

De boeren zijn ook nogal verdeeld…

“Ja, maar bij het klimaatakkoord en het pensioenakkoord is het heel spannend geweest in de polder, maar toch is het gelukt. De opgave is niet om je op te splitsen in allerlei kleine kerkjes, maar om over de kerkmuren heen te stappen en je in te spannen voor het algemeen belang: een volhoudbare landbouw. De angst dat GroenLinks of D66 het voor het zeggen krijgen, is groot. Boeren moeten beseffen dat het geen zin heeft om in je schulp te kruipen of om te radicaliseren en bij wijze van spreken alleen maar ‘boe’ te roepen. Ik begrijp de frustraties over het beleid en dat extra inspanningen niet worden beloond. Maar als iedereen zich opsluit in zijn eigen gelijk, komen we niet verder.”

Uiteindelijk moeten alle sectoren bijdragen om de stikstofuitstoot te verlagen. Luchtvaart, automobiliteit, industrie en ja, ook de landbouw

Veel partijen pleiten voor een forse krimp van de veestapel als oplossing voor de milieuproblemen. Wat vindt u?

“Uiteindelijk moeten alle sectoren bijdragen om de stikstofuitstoot te verlagen. Luchtvaart, automobiliteit, industrie en ja, ook de landbouw. Binnen de landbouw moet enerzijds gekeken worden naar technische maatregelen, waarbij de overheid helpt met investeren en anderzijds naar stoppers en minder vee dan nu. Minder vee is niet een hard doel, maar het zal wel de uitkomst zijn van het beleid. De ruimte die stoppers laten, moet overigens voor het grootste deel terechtkomen bij jonge boeren die vooruit willen. Hen willen we koesteren. Wat ons betreft gaat vliegveld Lelystad niet open en wordt Schiphol begrensd.”

Minister Schouten is uw partijgenoot. Hoe kijkt u naar haar optreden?

“Ik ben trots op hoe zij minister is geweest. Ze heeft met de kringloopvisie een stap vooruit willen zetten en politiek een knap staaltje werk geleverd door een begin te maken met het oplossen van het stikstofprobleem. We moeten niet onderschatten in wat voor precair krachtenveld ze zat. Zie maar eens vooruit te komen in een kabinet met partijen die enerzijds revolutie prediken en anderzijds de status quo willen behouden.”

Zou uw partij nog een periode de landbouwminister willen leveren?

“Waarom niet? Ons werk op landbouw is nog niet af. De minister is de helft van de periode crisismanager geweest. Er ligt nog veel werk om weer te werken aan perspectief. Samen met boeren en tuinders.”

Vermaas
Mariska Vermaas Redacteur

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.