Half miljard voor stoppers en blijvers

Foto: Peter Roek
Foto: Peter Roek

Het kabinet steekt zeker een half miljard in een breed plan gericht op zowel stoppers als innoverende investeerders in de veehouderij. Dit melden bronnen in Den Haag.

Doel is de stikstofuitstoot vanuit de landbouw te verminderen met gerichte opkoop en verduurzaming. Dat zijn contouren van een concept-plan voor de stikstofaanpak dat in het kabinet en met de provincies besproken wordt. Dinsdag 4 februari zijn de plannen op hoog ambtelijk niveau besproken.

Nieuwe opkoopregeling

Er komt een nieuwe opkoopregeling, waarmee rechten van de markt worden gehaald en er is ook een substantieel bedrag beschikbaar voor verduurzaming van stallen en boeren die kringlooplandbouw-gerelateerde investeringen doen.

Landbouw Collectief

Het Landbouw Collectief zal woensdag 5 februari in een ontmoeting met het kabinet op grote lijnen geïnformeerd worden over het plan, waarover naar verwachting later deze week een besluit wordt genomen. Ook met de provincies wordt nog gesproken over de invulling van het plan.

€ 350 miljoen voor regeling

Voor een nieuwe opkoopregeling trekt het kabinet ongeveer € 350 miljoen uit. Dat bedrag wordt geput uit de € 500 miljoen die het kabinet vorig jaar al vrijmaakte voor de stikstofaanpak. De opkoopregeling zal geheel op vrijwilligheid gebaseerd zijn. Boeren die ervoor in aanmerking willen komen, zullen zich daarvoor zelf aanmelden.

Andere leest dan saneringsregeling varkenshouderij

De opkoopregeling zal op een andere leest worden geschoeid dan de saneringsregeling voor de varkenshouderij, die enkele weken geleden is gesloten. Bij de sluiting van de regeling gaf landbouwminister Carola Schouten aan dat zij het maximaal mogelijke zal doen om alle varkenshouders die hebben ingetekend aan een regeling te laten meedoen. De regeling wordt zo ingericht dat er wel melding van moet worden gemaakt aan de Europese Commissie, maar dat er geen toestemming voor nodig is. Schouten gaf eind vorig jaar in gesprek met Boerderij al aan dat zij nadacht over opkoop op vrijwillige basis en op het bieden van perspectief aan boeren die blijven. Die plannen worden nu concreet gemaakt.

€ 200 miljoen voor innovatie in veehouderij

Daarnaast is een bedrag van om en nabij € 200 miljoen nodig voor innovatie in de veehouderij. Investering in duurzame stallen en kringkooplandbouw zullen daarbij voorrang krijgen. Het kabinet wil veel aandacht geven aan de blijvers. Daarbij wordt bovendien benadrukt dat in alle maatregelen vrijwilligheid de boventoon voert.

Weghalen van piekbelasters

In samenspraak met provincies wordt gekeken naar het weghalen van zogenoemde piekbelasters in de directe nabijheid van kwetsbare Natura2000-gebieden. Hoeveel geld de verschillende provincies daarbij leggen, is nog onduidelijk. De grond die bij de opkoop van bedrijven vrijkomt, zal deels weer beschikbaar komen voor de landbouw, bijvoorbeeld voor bedrijven die willen extensiveren.

Drie geldstromen voor opkoop

Voor de opkoop van bedrijven zijn er in principe drie geldstromen: het Rijk trekt geld uit, de provincies hebben geld beschikbaar en er zijn bedrijven die stikstofrechten willen verwerven om daarmee hun bedrijfsvoering te continueren. Het kabinet wil waarborgen dat de leefbaarheid op het platteland niet door de maatregelen wordt aangetast. Dat betekent dat het extern salderen van niet-veehouderijen met veehouderijen wordt tegen gegaan.

‘Kabinet neemt vlucht naar voren’

Jan Cees Vogelaar van het Mesdag Zuivelfonds NLTO zegt dat het kabinet de vlucht naar voren neemt en niet het rekenwerk durft af te wachten dat in opdracht van het Mesdagfonds wordt uitgevoerd. Het Mesdagfonds presenteert naar verwachting op 20 februari een analyse van de stikstofdata waarover het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu beschikt. Vogelaar zegt dat het kabinet “weet dat we het lek boven water krijgen”.

Ik zou mijn geld niet investeren als ik niet weet of ik daarmee het echte probleem aanpak

Jan Cees Vogelaar, Mesdag Zuivelfonds

Ruggengraat tonen

Als het aan hem ligt, neemt het kabinet meer tijd om in elk geval eerst precies in kaart te hebben waar de stikstofproblematiek werkelijk ligt, als die er is. “Ik zou mijn geld niet investeren als ik niet weet of ik daarmee het echte probleem aanpak.” Hij vindt dat Kamerleden nu de keus hebben of ze “burgers, bouwers en boeren in de zak laten naaien door het kabinet”. Hij zegt benieuwd te zijn welke Kamerleden ruggengraat tonen. Hij meent dat het verstandig is om het overleg van de Kamer met het Kabinet in elk geval uit te stellen tot de gegevens van het Mesdagfonds op tafel liggen.

Braakman
Jan Braakman Redacteur


Beheer