‘Insecten hebben absoluut perspectief’

13-06 | |
Rick van Willigen: “Insecten passen uitstekend in het concept van de circulaire landbouw.” - Foto: Herbert Wiggerman
Rick van Willigen: “Insecten passen uitstekend in het concept van de circulaire landbouw.” - Foto: Herbert Wiggerman

Zo’n 500 studenten studeren komende week af aan de HAS Hogeschool in Den Bosch. Een van hen is Rick van Willigen. Hij ontwikkelde samen met drie medestudenten een systeem om larven te voeren aan pluimvee. Dat was ingewikkelder dan hij van tevoren dacht.

Hij wist er eigenlijk niets van af. Niet van insecten, niet van pluimvee, laat staan van het voeren van kippen met larven van de black soldier fly. Juist daarom trok het onderzoek Rick van Willigen aan. “Ik studeer om nieuwe dingen te leren. Als het gaat om verduurzaming, eiwittransitie en kringlooplandbouw zijn insecten helemaal in. Er zit perspectief in deze sector. Daar wilde ik meer van weten.”

Insectenonderzoek met studiegenoten voor InsectFeed

Van Willigen studeert aan de HAS in Den Bosch. Zijn ouders hebben een melkveebedrijf in Vuren (Gld.) met 500 koeien, dat hij op termijn hoopt over te nemen. Samen met drie medestudenten ontwikkelde hij afgelopen maanden een voersysteem voor het voeren van pluimvee met levende larven. Dat deed het viertal op verzoek van InsectFeed, een onderzoeksconsortium gecoördineerd door Wageningen UR dat onderzoek doet (en laat doen) naar het voeren van landbouwhuisdieren met insecten.

Over enkele weken hoopt Van Willigen af te studeren. Zijn insectenonderzoek is het laatste onderdeel van zijn studie. Onlangs gaf hij met zijn drie medestudenten een tussentijdse presentatie van het door hen zelf ontwikkelde voersysteem aan wetenschappers van InsectFeed. “Ze reageerden enthousiast, ook al moet onze installatie nog in de praktijk worden uitgetest. Dat gaat komend najaar gebeuren. Blijkbaar zien ze wel wat in ons prototype.”

Insecten als onderdeel circulaire voedselketen

Aan het gebruik van insecten voor diervoeding en zeker voor menselijke voeding kleven de nodige vraagstukken, weet Van Willigen inmiddels. “In theorie vormen insecten de ultieme oplossing om de groeiende wereldbevolking te voeden. Insecten groeien uitstekend op organische reststromen, zijn rijk aan eiwitten en kunnen daarom worden toegepast in voeding. Dat past uitstekend in de circulaire voedselketen. Maar dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Op het gebied van voedselveiligheid, de keuze van het juiste groeimedium, dierwelzijn en diergezondheid moet nog veel onderzoek worden gedaan.”

Ik verwacht dat insecten de ontwikkeling van de circulaire landbouw gaan stimuleren

Dat geldt ook voor de ontwikkeling van een systeem om legkippen en vleeskuikens te voeden met levende larven van vliegen, zoals de black soldier fly, een insect waarvoor qua eiwitproductie en -samenstelling grote belangstelling bestaat. Zo’n voersysteem is er nog niet, zegt Van Willigen. “Juist daarom vond ik de vraag van InsectFeed zo interessant. En eigenlijk ook niet zo ingewikkeld om in elkaar te zetten.”

Leerzame studie mede basis voor groeiende insectenkweek

De werkelijkheid bleek weerbarstiger dan hij verwachtte. “In essentie gaat het erom de larven gecontroleerd en gedoseerd aan te bieden. De output van het systeem moet constant zijn. Dus niet te veel larven binnen een bepaald tijdsbestek en ook niet te weinig. We hebben twee systemen ontworpen en uitgebreid getest in het insectenlaboratorium van de HAS. De grote uitdaging was dat het hier om levende wezens gaat. Dat leidde regelmatig tot verstoppingen. Uiteindelijk is het toch aardig gelukt om een systeem op te leveren dat voldoet aan de twee basiseisen. De volgende stap is om ons systeem uit te testen met pluimvee. Dat levert ongetwijfeld weer nieuwe vraagstukken op, maar de eerste stap is nu gezet.”

Hij heeft veel van het onderzoek geleerd. “Verstoppingen in het systeem zijn natuurlijk vervelend, maar vervolgens ga je kijken wat er aan de hand is en welke mogelijkheden er zijn om te voorkomen dat het systeem vastloopt. Dat ga je dan maken en uittesten. Stap voor stap, voor mij was dat erg leerzaam.”

Gaandeweg zijn onderzoek is hij steeds meer gaan geloven in het perspectief van de kweek van insecten. “De uitkomsten van wetenschappelijk onderzoek zijn positief, de productie komt op gang en ook Rabobank investeert in de sector. Alle seinen staan op groen. Ik verwacht dat insecten de ontwikkeling van de circulaire landbouw gaan stimuleren.”

Resultaten van alle afstudeerprojecten van HAS-studenten zijn vanaf 17 juni te vinden op www.has.nl.

van Cooten
Aart van Cooten Freelance redacteur



Beheer