Kalverhouders ruïneren subsidiepot zachte vloeren

Het landbouwministerie heeft € 12,5 miljoen beschikbaar voor kalverhouders die willen investeren in welzijnsvriendelijke vloeren. Er is massaal geld geclaimd, maar gebouwd wordt er amper.

Onder kalverhouders is grote verontwaardiging ontstaan omdat onlangs bleek dat maar 10% van de aanvragers in aanmerking komt voor een subsidie op welzijnsvriendelijke vloeren. Voor zachte kalvervloeren heeft het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) €12,5 miljoen gereserveerd. In de herfst van 2018 was de eerste aanvraagronde, eind vorig jaar de tweede. In 2018 hebben kalverhouders € 11 miljoen geclaimd voor welzijnsvloeren:

De kalverhouders die achter het net vissen, deden hun aanvraag in 2019. Er zat toen nog € 1,5 miljoen in de pot. Dat is voldoende om 10% van de aanvragen te honoreren. Het gros van de kalverhouders kreeg een brief van uitvoeringsorganisatie RVO.nl dat het geld voor zachte vloeren op is. Zij hebben dus pech.

Kalverhouders ‘hamsteren’ subsidie

De verontwaardiging onder de afgewezen kalverboeren lijkt logisch. Ze willen gehoor geven aan de maatschappelijke wens om het dierenwelzijn te verbeteren, en nu is het geld op. Navraag bij het ministerie leert dat de kwestie genuanceerder ligt. Tijdens de eerste aanvraagronde was er een run op de subsidie. Een jaar na de toekenning van de geclaimde subsidiebedragen blijkt echter dat tot dusver slechts € 1,4 miljoen is uitgekeerd voor zachte vloeren, 13% van het toegewezen bedrag. Deze vorm van hamstergedrag door kalverhouders leidt ertoe dat bij de tweede aanvraagronde het gros van de indieners nul op rekest krijgt, want het budget is formeel al vergeven.

Bekijk op Boerderij.nl een fotoreportage van een kalverbedrijf dat in 2019 nieuw bouwde met een welzijnsvriendelijke vloer

Boeren met serieuze bouwplannen grijpen naast subsidie

Evert van Veenschoten is verkoopleider Noord-Nederland bij vloerenproducent Anders Beton. Hij steekt zijn ongenoegen niet onder stoelen of banken als het over de rol van de veehouders gaat in deze subsidieregeling. Van Veenschoten: “Boeren gebruiken de regeling niet correct. Er is veel aangevraagd, maar nog bitter weinig uitgekeerd. Het gevolg van het massaal aanvragen door de boeren is dat het geld op is voor hun collega’s met serieuze bouwplannen. Daar zitten veel jonge, toekomstgerichte boeren tussen.”

Van Veenschoten verwacht dat er nog een inhaalslag komt. De boeren die tijdens de eerste aanvraagronde beslag legden op de subsidie, kunnen nog tot maart 2021 hun factuur indienen bij RVO.nl. Desondanks verwacht hij dat van de € 11 miljoen die in 2018 is geclaimd, niet meer dan € 4 miljoen wordt gerealiseerd en betaald. Hij is redelijk op de hoogte van de bouwplannen in de sector en weet hoeveel orders hij in portefeuille heeft.

Thus: geld behouden voor kalversector

Wim Thus is LTO-vakgroepvoorzitter kalverhouderij. Hij reageert geschokt dat er nog zo weinig is uitgekeerd voor welzijnsvloeren. Thus: “Dat is heel weinig. Ik had meer verwacht. Het bevestigt wel onze stelling dat er geld overblijft.”

De kalverhouders kunnen nog een jaar declareren bij RVO.nl. De afwikkeling en uitbetaling door de dienst duurt normaal gesproken zo’n drie maanden. Er is dus een na-ijleffect. Desondanks vreest Thus dat uiteindelijk niet meer dan € 5 miljoen wordt uitgekeerd van de € 11 miljoen die in 2018 is geclaimd.

De LTO-vakgroepvoorzitter was al teleurgesteld dat zoveel kalverhouders die vorig jaar subsidie aanvroegen voor welzijnsvloeren achter het net vissen. Met deze kennis neemt de teleurstelling toe en heeft hij er meteen een zorg bij. Thus: “We koesteren dat geld en willen dat natuurlijk behouden voor de kalversector. Maar ik ben er niet gerust op of dat geld ook allemaal voor de kalverhouderij gebruikt kan worden. We zouden deze zomer de balans weer opmaken.”

Kalversector wil niet-benut geld voor programma Vitaal Kalf

Het eind van het liedje is dat veel kalverhouders achter het net vissen met de subsidie voor zachte vloeren en dat het onzeker is of het oorspronkelijke GLB-geld wel in de kalversector blijft. Om de afgewezen boeren te helpen, lijkt het simpel om het geld van de aanvragen die niet doorgaan terug te storten in de subsidiepot. De kalversector zelf lobbyt ook om € 4 miljoen die niet is benut voor het kwaliteitsprogramma Vitaal Kalf te storten in de subsidiepot voor zachte vloeren. Dan zijn veel boeren alsnog geholpen.

Maar uiteindelijk beheert het ministerie van LNV de subsidiepot. Dat heeft andere plannen met het subsidiegeld. Thus: “Het ministerie zegt het geld te willen steken in verduurzaming. Hoe dat eruit gaat zien is nog vaag.”

Op korte termijn wordt er sowieso niets geregeld. Thus: “De coronacrisis vraagt nu alle aandacht bij LNV. Dat is begrijpelijk. En alleen al deze regeling optuigen kostte ruim twee jaar.”

Genoeg geld voor 145.000 kalveren op zachte vloer

De subsidieregeling is vooralsnog zoals deze is. Aanvankelijk was er geld om ruim 260.000 vierkante meter zachte vloer te subsidiëren, uitgaande van een investering van € 120 per vierkante meter.

Dit aantal meters is in potentie genoeg om bijna 145.000 kalveren een zachte vloer te geven. De helft van dat aantal wordt zeer waarschijnlijk nog niet gehaald. Met de tot nu toe 1,4 miljoen uitgekeerde euro’s zitten er nu 17.000 kalveren op een comfortabele, gesubsidieerde vloer.

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.