Kleinere veestapel komt vanzelf bij formatie

Fractievoorzitter Sigrid Kaag van D66 in de stadhouderskamer in de Tweede Kamer voor een gesprek met verkenners Annemarie Jorritsma en Kasja Ollongren. - Foto: ANP
Fractievoorzitter Sigrid Kaag van D66 in de stadhouderskamer in de Tweede Kamer voor een gesprek met verkenners Annemarie Jorritsma en Kasja Ollongren. - Foto: ANP

Ambtelijke verkenningen voor het stikstofbeleid op de langere termijn leggen de inkrimping van de veestapel open op tafel.

Waar het demissionaire kabinet in de Wet stikstofreductie en natuurverbetering (kortweg stikstofwet) er nog voor kiest geen enkele dwang op te leggen aan de veehouderij, staat in de twee ambtelijke rapporten de gedwongen inkrimping van de veestapel – met mogelijk wel 20 of 30% – als een reële optie voor toekomstig beleid.

Het moet gezegd: het gaat hier om ambtelijke verkenningen. Het zijn geen beleidsadviezen en geen politieke voornemens. In die zin hebben de verkenningen nog weinig concrete betekenis.

Maar in de nieuwe politieke verhoudingen kunnen de rapporten wel betekenis krijgen. De verkenningen komen op tafel bij de komende formatie.

Nieuw regeerakkoord

D66 zal als een van de overwinnaars bij de verkiezing voor de Tweede Kamer bij de besprekingen over een nieuw regeerakkoord een versnelde verkleining van de veestapel zomaar tot inzet kunnen maken. Vooralsnog zijn CDA en VVD daar niet voor te porren. Maar met een kleiner – en enigszins aangeslagen – CDA en een VVD die eerder kiest voor de industrie en de mobiliteit dan voor de veehouderij, is het een voorzienbaar scenario dat de stikstofwet nog een extra versnelling krijgt met extra druk op de veehouderij – en dan met name de melkveehouderij.

Verdeeldheid en frustratie

Tegelijk met de rapporten over de opties voor een verkleining van de veestapel verscheen een verkenning over de manier waarop het nieuwe stikstofbeleid kan worden ingevuld. De verkenning geeft inzicht in de verdeeldheid, de frustratie en ook het ongenoegen over het stikstofbeleid. Bestuurskundige Han de Groot legt de vinger op de onderlinge verdeeldheid in de landbouwsectoren. Dat is niet alleen voor de landbouw zelf een probleem. Ook andere sectoren zien dat als een belemmering om tot een goed overleg te komen.

Nationaal stikstofakkoord

De Groot beveelt aan een nationaal stikstofakkoord te sluiten, waarbij alle relevante sectoren worden betrokken. Dat stikstofakkoord moet onderdeel vormen van het landbouwakkoord, waarnaar de Sociaal-Economische Raad (SER) een eigen verkenning uitvoert. De vraag is echter of in de komende formatie de onderhandelende partijen genoeg vertrouwen hebben in elkaar en in de totstandkoming van zo’n landbouwakkoord, om de gedwongen inkrimping buiten het regeerakkoord te laten en de oplossing van de stikstofproblematiek over te laten aan de polder.

Braakman
Jan Braakman Redacteur

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.