Koolstofboer levert unieke dienst aan samenleving

03-12-2021 | |
Hoeksema
Hendrik Hoeksema ZLTO-hoofdbestuurder Klimaat, energie & biodiversiteit
Een bord met de CO2-kringloop van een boer. Nederlandse en Vlaamse koolstofboeren spraken dinsdag 30 november met EU-klimaatcommissaris Frans Timmermans. - Foto: Peter Roek
Een bord met de CO2-kringloop van een boer. Nederlandse en Vlaamse koolstofboeren spraken dinsdag 30 november met EU-klimaatcommissaris Frans Timmermans. - Foto: Peter Roek

Boeren hebben de sleutel in handen om veel koolstof op te slaan, aldus Hendrik Hoeksema. Samen met andere (organisaties van) koolstofboeren doet hij aanbevelingen hoe dit beter benut kan worden.

‘En hij zag dat het goed was.’ Zo luiden de welbekende slotwoorden van het scheppingsverhaal. Zo klinkt ook het onderbuikgevoel van veel boeren over het Europese klimaatpakket, de biodiversiteitsagenda, de boer-tot-bordstrategie en het nieuwe Gemeenschappelijk Landbouwbeleid. De schepping van een nieuwe Europese samenleving, waarbij boeren onmisbaar zijn, want boeren hebben oplossingen met gras, gewas, boom, plant en vee op boerenland.

Juist die uitgelezen kans voor een Europese samenleving met een centrale rol voor boeren was het vertrekpunt van gesprek van Nederlandse en Vlaamse koolstofboeren met EU-klimaatcommissaris Frans Timmermans dinsdag 30 november. Koolstofboeren leveren een unieke dienst aan de samenleving, omdat ze koolstof uit de lucht halen door deze op te slaan in de bodem, planten en bomen.

Dubbeldoelen bij opslag van CO2

Die opslag gaat gepaard met een flink rijtje dubbeldoelen. Naast het verwijderen van CO2 uit de atmosfeer, brengt het ook een betere bodemvruchtbaarheid, meer biodiversiteit, watervasthoudend vermogen, klimaatbestendigheid, een mooi landschap en een robuustere voedselproductie op Europese bodem. Tel uit je winst.

Het allerbelangrijkste argument schuilt in het dubbeldoel om al deze maatschappelijke ambities te koppelen aan het vakmanschap en ondernemerschap van de boer. De boer wil zijn toekomst en inkomen veiligstellen door middel van koolstofboeren, in het Engels ‘carbon farming’. Hij verbetert de draagkracht van de bodem onder boerenland en genereert een robuuste opbrengst per hectare.

Eerlijke beloning voor koolstofboer

De principes van het koolstofboeren klinken zo simpel, maar de praktijk is weerbarstig. Boeren kunnen het niet alleen. Maatregelen om koolstof te binden leiden tot meer kosten en risico’s voor de boer waar niet direct een meeropbrengst tegenover staat. Daarom was onze boodschap namens de Europese koolstofboeren aan tafel bij EU-klimaatcommissaris Frans Timmermans kort en bondig: zorg voor minder regelgeving, een eerlijke beloning en een betrouwbare borging naar internationale standaard. Zo’n stimulerend Europees beleid met een goed verdienmodel voor boeren maakt het aantrekkelijk aan de slag te gaan met koolstofboeren.

Aanbevelingen van koolstofboeren voor één week

Om enige gelijke strekking met het scheppingsverhaal te houden, doen de Europese koolstofboeren, verenigd in het samenwerkingsproject Interreg NSR Carbon Farming*, zeven aanbevelingen. Een voor elke dag van de week:

• Op maandag start de week met een integraal beleidskader waarin de verschillende beleidsdoelen voor de landbouw (klimaat, bodem, biodiversiteit, water, duurzame voedselvoorziening) elkaar gaan versterken in plaats van tegenwerken. Daarbij is het essentieel dat de boer ruimte krijgt om dit beleid flexibel in te vullen, passend bij het eigen boerenbedrijf.

• Op dinsdag volgt de uitvoering, waarbij meteen aandacht moet komen voor kennis, want er moet nog veel geleerd worden op het gebied van carbon farming.

• Op woensdag moet belemmerende regelgeving worden weggenomen.

• Op donderdag en vrijdag wordt gewerkt aan het verdienmodel op basis van inspanning en op basis van resultaat en via hybride beloningsvormen met stapeling van publieke en private beloningen.

• Zodat de boer op zaterdag kan genieten van een reëel inkomen voor carbon farming. Een eenvoudige administratie en een veilig datasysteem moeten ervoor zorgen dat de boer op zondag nog tijd over heeft voor andere zaken.

De burger, de bestuurder, de koolstofboer … hij zag dat het goed was!

*Carbon farming is een Interreg North Sea Region Project en werd tot uitvoering gebracht met zeven partners uit Nederland, Duitsland, België en Noorwegen: ZLTO, Thünen Institute, Bionext, InnovatieSteunpunt, Inagro, 3N Kompetenzzentrum and Norks Landbruksradgiving.

Conferentie

Op 8 en 9 december 2021 is een online conferentie ‘Incentivising carbon farming’. Boeren, beleidsmakers, kennisinstituten en andere belanghebbenden gaan samen in gesprek over verdienmodellen en beleidsaanbevelingen. Digitale toegang is gratis.

In 2023 gaat het nieuwe Gemeenschappelijke Landbouwbeleid (GLB) van de EU in. Wat is de grootste verandering in het nieuwe beleid en wat doet Nederland zelf? Lees dit en meer op de themapagina GLB




Beheer