Lidstaten scheutig met derogatie voor neonicotinoïden

19-02 | Laatste update op 21-04 | |
Foto: Fotopersbureau Dijkstra
Foto: Fotopersbureau Dijkstra

In dertien lidstaten mag het bietenzaad omhuld zijn met een neonicotinoïde. Slechts vier lidstaten verbieden het, waaronder Nederland.

De Nederlandse suikersector startte begin 2019 met een waarschuwingssysteem voor bladluizen in bieten. Telers krijgen een waarschuwing als er in hun regio te veel bladluizen zijn geteld die vergelingsziekte kunnen overbrengen.

Verbod op neonicotinoïden sinds eind 2018

Het systeem is nodig omdat de EU sinds eind 2018 de neonicotinoïden verbiedt die in het pillenzaad zaten. Dat gaf een langdurige bescherming van jonge bietenplantjes tegen bladluizen. Het waarschuwingssysteem werkte in 2020 zo goed dat de schade door vergelingsziekte in Nederlandse bieten meeviel. De gemiddelde hectareopbrengst in 2020 was 82,6 ton bieten per hectare. Dat is slechts 1,7% minder dan bij oogst 2019.

Hoe anders is het beeld in andere lidstaten. In Frankrijk daalde de hectareopbrengst door vergelingsziekte met 30% ten opzichte van 2019. In Polen was de opbrengstdaling 20%, in het Verenigd Koninkrijk 25% en in Duitsland 15%. Ook uit Oost-Europa kwamen berichten van schade door vergelingsziekte.

Derogatie

En dus riepen suikerproducenten en telersorganisaties in die landen hun regeringen op om een derogatie te verlenen op het EU-verbod op neonicotinoïden. Met succes. In dertien lidstaten mag het bietenzaad dit jaar omhuld zijn met een neonicotinoïde. Dat zijn Roemenië, Kroatië, Hongarije, Oostenrijk, Slowakije, Tsjechië, Polen, Litouwen, Spanje, Frankrijk, Finland, België en Duitsland. In Duitsland geldt de ontheffing voor enkele deelstaten, waar ongeveer een derde van alle Duitse bieten worden geteeld.

De overheden in die lidstaten vinden dat door het verbod op neonicotinoïden een groot probleem is ontstaan in de bietenteelt. Blijkbaar hebben die lidstaten geen effectieve monitoring van bladluizen, zoals in Nederland.

Cosun: ongelijk speelveld

19 van de 27 lidstaten van de EU kennen bietenteelt. Coöperatie Cosun vindt dat door de derogaties in dertien lidstaten een ongelijk speelveld is ontstaan. Nederlandse telers moeten immers meer kosten maken om de insecten volvelds te bestrijden. Maar landbouwminister Carola Schouten wijkt niet af van het Europese verbod.

Verder hebben alleen Zweden, Italië en Griekenland nee gezegd tegen een derogatie. Denemarken moet nog een besluit nemen. In Nederland loopt nog wel het verzoek van de bietensector om tegen insecten dan tenminste Batavia en Closer te mogen spuiten in de bieten. Die aanvraag is nog in behandeling bij het ministerie.

Engwerda
Jan Engwerda Redacteur

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.