Morele weeffout?

Gremmen
Bart Gremmen Hoogleraar Ethiek in Levenswetenschappen, Wageningen University and Research
Foto: Henk Riswick
Foto: Henk Riswick

In de landbouw zitten morele weeffouten. Dat zijn plekken die bijna iedereen uit het systeem zou willen verwijderen, maar die toch onvermijdelijk lijken.

Enerzijds omdat er (nog) geen alternatief voorhanden is of anderzijds omdat een bepaald alternatief andere (grotere) nadelen heeft. Deze morele weeffouten ondermijnen het maatschappelijk draagvlak van de landbouw. Vanuit de sectoren is het soms een (dure) innovatie die verandering brengt, maar vaker is het de overheid die de regels in een sector verandert. De invloed van de Nederlandse overheid is slechts beperkt, omdat een groot deel van de producten wordt geëxporteerd.

Doden van haantjes

Het doden van haantjes in de leghennensector is een morele weeffout die regelmatig in het nieuws terugkeert. Rond Pasen staan er verhalen in de krant die de consumenten weer eens wijzen op de schaduwkant van de consumptie van eieren. Vorig jaar was de Nederlandse regering nog tegen een verbod op het doden van eendagshaantjes. De Duitse regering stemde echter afgelopen januari, als eerste land ter wereld, wel in met het wetsvoorstel om het doden van eendagshaantjes eind dit jaar te verbieden. Die wet heeft grote gevolgen voor de export van Nederlandse eieren naar Duitsland.

Eieren duurder

Na twee jaar verbiedt Duitsland ook het doden van embryo’s na de zesde incubatiedag, omdat kippenembryo’s al pijn kunnen voelen op de zevende dag. Op dit moment werken de drie methoden voor geslachtsbepaling in het ei nog tussen de negende en veertiende incubatiedag. Er is geen uitzicht op geslachtsbepaling op dag zes. Het opfokken van de haantjes zal de eieren duurder maken.

Beroepen op de dierethiek

De Duitse regering beroept zich op de dierethiek: een embryo heeft rechten vanaf het moment dat het pijn kan voelen. De grens voor het beëindigen van het leven ligt dan op dag zeven. Tegenstanders gebruiken een ander argument uit de dierethiek: het principiële argument dat ieder embryo altijd recht heeft op leven. Zij concluderen dat het doden van een embryo op dag zes ethisch ontoelaatbaar is. Heeft de nieuwe Duitse wetgeving daardoor nog steeds een morele weeffout?




Beheer