NAK: ruimere virusnorm nacontrole pootgoed klasse E

Virusaantastingen krijgen veel aandacht op de NAK-telersvergaderingen. Het pootgoed had er in 2019 last van. Pootgoedtelers moeten alert zijn in 2020.

De keuringsdienst NAK overweegt om voor de klasse E de norm voor virusaantasting in de nacontrole te verruimen van 1,2% naar 1,5%. Want de E-norm ligt te dicht bij die van de SE-klasse (0,6%).

75% van pootgoedtelers voor verruiming

De NAK bespreekt het voornemen deze maand op de telersvergaderingen. Aan de hand daarvan bepaalt de vaste commissie Pootaardappelen of het voornemen een besluit wordt. Op de eerste telersvergadering in Espel bleek 75% van de pootgoedtelers voor de verruiming te zijn.

2.500 hectare pootgoed in klasse verlaagd

Dat is niet verwonderlijk, want 2019 was een virusziek jaar. De keuringsdienst NAK verlaagde in de veldkeuring maar liefst 2.500 hectare pootgoed in klasse vanwege te veel met virus besmette planten. In voorgaande jaren was dat niet meer dan 700 hectare. In de nacontrole werd nog eens 36,6% van het pootgoed in klasse verlaagd, het hoogste verlagingspercentage in zeker 20 jaar.

Oorzaken hoge virusdruk

Regiomanager Jan Eggo Hommes noemde op de telersvergadering in Espel een aantal oorzaken voor de hoge virusdruk. “Er waren vroeg in het groeiseizoen al luizen actief. En door de droogte is een virusaantasting minder goed te zien. Dat maakt het uitselecteren van zieke planten lastiger. Het hoge percentage klasseverlaging in de nacontrole vergroot de kans dat in 2020 in het veld meer virus aanwezig is. Of dat opnieuw leidt tot meer virusbesmettingen hangt af van de luizendruk. Als die laag blijft, kan het meevallen. Telers moeten extra alert zijn met betrekking tot de luizenbestrijding, het pootgoed goed selecteren en ze kunnen ook in hun rassenkeuze hier rekening mee houden.”

Minder bestrijdingsmiddelen

De kans op een virusaantasting neemt dus toe, terwijl er minder luizenbestrijdingsmiddelen zijn. Sinds 2019 zijn de luizenmiddelen Actara (werkzame stof: thiametoxam) en Chess (pymetronzine) verboden. Na 2020 verdwijnt Calypso (thiacloprid).

Teeltmaatregelen

Teeltmaatregelen hebben ook invloed op de mate van virusaantasting, blijkt uit onderzoek van de NAK over 2013 tot en met 2018. Hoe eerder het loof dood is, des te minder virus wordt gevonden. Van het pootgoed dat al in week 28 (tweede week juli) is doodgemaakt, bleek in de nacontrole dat gemiddeld 11% besmet is met virus. Loofdoding in week 35 (eind augustus) leidt tot gemiddeld 32% virusbesmetting. Het NAK-onderzoek laat duidelijk zien dat hoe langer de teler het pootgoed laat doorgroeien, des te groter de kans op een virusbesmetting is.

Meer virus naarmate pootgoed ouder is

Een andere conclusie uit het NAK-onderzoek is dat meer virus wordt gevonden naarmate het pootgoed van een oudere generatie is. Dat is logisch, want de PB-klassen zijn gezonder dan de lagere klassen. Wat echter opvalt, is de mate waarin de virusaantasting toeneemt naarmate de generatie ouder is (grafiek rechts).

De NAK vond van 2013 tot en met 2018 in de nacontrole bij de eerste generatie gemiddeld 5% virusaantasting. Bij generatie 7 (klasse E) is dat al opgelopen naar 37%. Hommes merkt wel op dat 2018 in dit onderzoek is meegenomen. “Dat was een jaar met veel virusaantasting. Daardoor werkt 2018 sterk door in de resultaten.”

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.