Nefyto: weer is bepalend voor middelengebruik

18-04 | |
Jo Ottenheim (58) is secretaris van brancheorganisatie Nefyto. - Foto: Roel Dijkstra
Jo Ottenheim (58) is secretaris van brancheorganisatie Nefyto. - Foto: Roel Dijkstra

In 2019 zijn nauwelijks minder gewasbeschermingsmiddelen verkocht dan in 2018. Maar wat zeggen kilo’s werkzame stof over milieudruk, stelt Jo Ottenheim van Nefyto, brancheorganisatie voor de gewasbeschermingsmiddelenindustrie.

De jongste CBS-cijfers laten een kleine daling in de verkoop van gewasbeschermingsmiddelen zien. In 2019 ging het om 9,3 miljoen kilo werkzame stof; amper 1,4% minder dan in het jaar ervoor. Jo Ottenheim van Nefyto is kritisch. “Vanuit technisch oogpunt snap ik die enorme aandacht voor deze kilo’s werkzame stof nooit zo goed. Percentages in de kantlijn duiden, is met deze kleine verschillen niet te doen.”

Waarom niet?

“Het weer is dé bepalende factor in het middelengebruik. Een koud of een warm voorjaar maakt een groot verschil. Daarnaast hebben groene middelen – die in opkomst zijn – een hogere dosering. Dan gaat het gebruik juist omhoog. Beleidsmakers willen graag meer geïntegreerde gewasbescherming zien, maar dat ga je pas op de veel langere termijn terugzien. Daarnaast is de kilo-benadering van het CBS een indicatie, meer niet. Relevanter is de milieubelasting en een andere manier van telen.”

Is dat haalbaar?

“Het zou mooi zijn als het CBS naast kilo’s ook kan laten zien hoe het milieuprofiel van middelen verbetert. Dat is echter lastig. Wageningen University & Research werkt aan een milieu-indicator met verschillende thema’s, zoals grond- en oppervlaktewater, vogels/zoogdieren, bestuivers, regenwormen en natuurlijke vijanden. Daarbij kunnen telers dan bijvoorbeeld dosering en type spuitmachine invullen. Een echt milieucijfer zal er niettemin niet komen. Daarvoor zijn er te veel verschillende kenmerken.”

Volgens CBS lag de verkoop van glyfosaat 17% lager, maar ook dit zijn ‘dagkoersen’

De verkoop van paraffineolie steeg met 18%, hoe kijkt u daarnaar?

“Die ontwikkeling rond minerale olie is interessant. Minerale olie is groot in Nederland en volgens Europese verordening toegestaan in de bio-landbouw. Paraffineolie wordt redelijk massaal ingezet tegen bladluizen ter voorkoming van virusoverdracht in pootaardappelen en bloembollen. En 2019 was een jaar met warm weer. Juist dan gedijen bladluizen goed en is extra bestrijding nodig.”

Mancozeb werd juist minder verkocht in 2019.

“Ja, terwijl dit middel eind dit jaar niet meer toegelaten is. Je zou denken dat telers dan juist massaal inkopen, maar het tegendeel is waar. Dat geeft nog eens aan dat weersomstandigheden bepalend zijn. 2019 was droog. Schimmels en phytophthora speelden nauwelijks een rol. Mancozeb was minder hard nodig.”

Wat zijn straks de alternatieven voor mancozeb?

“Het zal nog best een flinke kluif zijn om mancozeb te vervangen, want het zit in veel middelen; juist om resistentie tegen te gaan. Tegelijkertijd bespeur ik in de sector geen paniek of bezorgdheid. Het middelenportfolio tegen phytophthora lijkt breed genoeg.”

Er werd wel fors minder glyfosaat verkocht?

“Ja, volgens CBS lag de verkoop 17% lager, maar ook dit zijn ‘dagkoersen’. Het einde van het voorjaar van 2019 was relatief koud en dat betekent dat er sowieso minder gespoten hoeft te worden. Ik geloof zeker dat een groep boeren bewust geen glyfosaat meer wil gebruiken en gehoor geeft aan de maatschappelijke wens. Maar er is geen sprake van een structurele afname. Vergeet ook niet dat het middel gewoon is toegelaten. Risico’s zijn wetenschappelijk beoordeeld.”

Brummelaar
Theo Brummelaar Freelance redacteur

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.