Onderzoek: verzilting leidt tot half miljard schade

Oogst van gerst. Het blijkt dat gerst sterk zout-tolerant is, terwijl aardappelen matig zout-tolerant zijn. Foto: Mark Pasveer
Oogst van gerst. Het blijkt dat gerst sterk zout-tolerant is, terwijl aardappelen matig zout-tolerant zijn. Foto: Mark Pasveer

Verzilting van de bodem kan serieuze gevolgen hebben voor gewasopbrengsten. In Nederland is de impact het grootst voor telers van gerst en het kleinst voor aardappeltelers, zo blijkt uit onderzoek.

Verzilting van de bodem kan tot serieuze problemen leiden voor akkerbouwers. Alleen in Europa wordt de jaarlijkse schade geschat op meer dan een half miljard euro, zo blijkt uit onderzoek van de Interegg North Sea Region project SalFar. Met de dreiging van een stijgende zeespiegel en kansen op overstromingen hebben de onderzoekers een inschatting gemaakt van de mogelijke financiële gevolgen.

Zout-tolerantie

Met behulp van parameters hebben de onderzoekers bepaald welke gewassen enigszins tolerant zijn, en welke niet. Daaruit blijkt dat gerst sterk zout-tolerant is, terwijl aardappelen matig zout-tolerant zijn. Met behulp van die parameters is voor Europese landen in de Noordzee-regio onderzocht wat de opbrengstverliezen (in ton per hectare) en economische gevolgen (in € per hectare) kunnen zijn bij verschillende zoutconcentraties, dS/m (= elektrisch geleidingsvermogen). Hieruit blijkt dat het financieel verlies varieert van € 1.478 tot € 2.259 per hectare (ha).

Aardappelteelt Nederland minst getroffen, gerst meest

De aardappelteelt in Denemarken blijkt bij een zoutgehalte van 4 dS/m (licht zoute grond) daarin het meest gevoelig (verlies van € 1.781 per ha), gevolgd door het Verenigd Koninkrijk (€ 1.642 per ha). Nederland scoort relatief laag met een verlies van € 1.166 per ha, terwijl het opbrengstverlies van aardappelen met gemiddeld 7,5 ton per ha na het VK (8,5 ton per ha) het meest daalt. Onder diezelfde zoutconcentratie blijkt de financiële opbrengst van gerst in Nederland het sterkst te dalen: gemiddeld met € 484 per hectare. Duitsland en België volgen met respectievelijk € 416 en € 392 verlies per hectare. Het opbrengstverlies is het grootst in België (2,8 ton per ha). Nederland en Duitsland volgen met respectievelijk 2,5 en 2,1 ton opbrengstverlies per ha.

De mate van zeespiegelstijging

In het kader van een stijgende zeespiegel en meer kans op overstromingen hebben de onderzoekers de impact ook berekend bij een zoutgehalte van 7,1 dS/m (zoute grond) in het tweede jaar na een overstroming. In dat geval verliest een Nederlandse aardappelteler € 1.480 per ha, terwijl telers van gerst € 608 per hectare verliezen.

Uiteindelijk bepalen de mate van verzilting, het gewastype, de toepassing van zout-tolerante gewassen en de mate van zeespiegelstijging de – financiële – gevolgen op lokaal en nationaal niveau.

Essink
Stefan Essink Redacteur

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.