PBL: Meer milieuregels kunnen averechts werken

Foto: Herbert Wiggerman
Foto: Herbert Wiggerman

Toenemende regeldruk op het gebied van natuur en milieu heeft deels een averechts effect, constateert het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL). Ook zet het vraagtekens bij de praktische uitvoering van sommige plannen.

Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) maakt inzichtelijk wat de gevolgen voor natuur, milieu, landbouw en ruimtelijke omgeving zijn van politieke plannen, maar ziet ook dat er veel onzekerheden zijn in zo’n analyse.

Directeur Hans Mommaas noemt het tijdens de persconferentie maandag het ‘waterbedeffect’. Als de druk toeneemt, bijvoorbeeld op bedrijven om duurzamer te produceren, gaan bedrijven vaker verplaatsen of gaan concurrenten buiten de Nederlandse grens hetzelfde product maken onder minder strenge regelgeving.

Tekst gaat door onder de video

Dat is niet nieuw, boeren emigreren al decennia naar Canada, Denemarken of Duitsland om daar verder te boeren, omdat de Nederlandse regelgeving hen te veel wordt. Boeren noemen dit ook vaak als motivatie om de Nederlandse veestapel op peil te houden. “Voor elke koe die in Nederland verdwijnt, komen er in Afrika vier terug, twittert CDA‘er Jaco Geurts. LTO is ook blij met deze constatering van het PBL.

Tekst gaat door onder de tweet

Vooral op het gebied van klimaatmaatregelen werken strenge Nederlandse maatregelen dus deels averechts. De zes politieke partijen die hun plannen bij het PBL op het bureau legden, zijn CDA, D66, GroenLinks, SP, PvdA en ChristenUnie. Als we het hebben over klimaatmaatregelen, gaat dit breder dan de agrarische sector, dus ook over het terugdringen van auto- en vliegkilometers, de productie van duurzame energie en vergroeningseisen voor de industrie.

Stalsystemen

Maar er is meer onzekerheid in de natuur- en klimaatplannen van deze zes partijen. Vooral de technische maatregelen, waar in deze analyse vooral het CDA op inzet, zijn een factor van onzekerheid. Zo zet D66 bijvoorbeeld in op stallen waarin geen drijfmest meer wordt gevormd. Het is de vraag of dergelijke stalsystemen op tijd beschikbaar zijn. Dat geldt ook voor andere vormen van emissie-arme stallen, waar ChristenUnie en CDA op inzetten.

Opkoop van agrarische bedrijven

Die onzekerheid is er ook als een partij inzet op opkoop van bedrijven. Bij vrijwillige opkoop is het immers nog maar de vraag of er genoeg bedrijven zijn die mee willen doen aan zo’n regeling. De PvdA wil boeren generiek korten op de dier- en fosfaatrechten. Generieke kortingen worden door de sector over het algemeen niet met open armen ontvangen.

Daarbij vraagt het PBL zich af of de economische schade die bedrijven oplopen voldoende wordt gecompenseerd. De PvdA heeft hier een budget voor, maar het PBL betwijfelt of een rechter dit budget voldoende acht.

Landbouwgrond omzetten in natuur

Als laatste de plannen van verschillende partijen om landbouwgrond om te zetten in nieuwe natuur. Dat vraagt om nogal een opgave in de ruimtelijke ordening: volgens het PBL gaat het hier om het wijzigen van de inrichting van het landschap met een oppervlakte van de provincie Utrecht; geen klus die in twee dagen geregeld is.

van Rooijen

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.