CEO Triferto: ‘Geen buffer en demper meer op kunstmestmarkt’

15-11 | |
Kai Kikkers (38) is CEO van Triferto, internationale groothandel in meststoffen met hoofdvestiging in Doetinchem. Foto: Hans Prinsen
Kai Kikkers (38) is CEO van Triferto, internationale groothandel in meststoffen met hoofdvestiging in Doetinchem. Foto: Hans Prinsen

Kunstmestvoorraden zijn 20% kleiner dan vorig najaar en er is geen buffer meer in de kunstmestmarkt. Bij een vroeg seizoen en één piek kunnen leveringsproblemen ontstaan, vreest Kai Kikkers van Triferto.

“Boeren moeten de komende jaren rekening houden met structureel hoge prijzen in de kunstmestmarkt.” Die waarschuwing geeft CEO Kai Kikkers van kunstmesthandelsfirma Triferto in een interview met Boerderij.

“Er is een verstoring in de mondiale handelsstromen van kunstmest gekomen”, verklaart hij. Hij wijst op de hoge energieprijzen, de oorlog in Oekraïne, de situatie met Rusland, en de gevolgen van corona. De grootste exporteur van kunstmestgrondstof ureum, China, exporteert al een jaar praktisch geen ureum meer en naar verwachting verandert dat voorlopig niet. “Energieprijzen liggen er bijna net zo hoog als in Europa en als basisvoorzieningen duur zijn, zal China altijd de eigen markt beschermen en dat verstoort de internationale kunstmestmarkt. Rusland moet door de oorlog dan weer andere exportbestemmingen zoeken, waar de EU vervolgens niet meer terecht kan. De grootste kaliproducent, Wit-Rusland, zet vanwege diezelfde oorlog geen product meer af in Europa. Kali komt nu vooral uit Chili en Canada en via een Duitse leverancier.”

Kunstmestfabrieken schakelen

Nederlandse boeren gebruiken vooral kalkammonsalpeter (KAS), stikstofkunstmest in een andere vorm. Toch zullen ook zij de gevolgen merken, aldus Kikkers. “De mondiale stikstofkunstmestmarkt bestaat voor 90% uit ureum en voor 10% uit KAS. In Noordwest-Europa is die verhouding precies andersom, maar qua prijs is er altijd een correlatie tussen die twee en de mondiale vraag naar ureum is groter dan het aanbod. Als ureum duur is, ondersteunt dat een hogere KAS-prijs. Daarbij zien we dat Europese kunstmestfabrieken in toenemende mate schakelen als ze hun product elders duurder kunnen verkopen. Denk bijvoorbeeld aan Braziliaanse telers die hoge graan- en sojaprijzen krijgen. KAS wordt weliswaar ‘regionaal’ geproduceerd – de grootste fabrieken Yara, OCI, BASF, Eurochem en Borealis zitten allemaal net binnen of buiten onze grenzen –, maar KAS is al lang niet meer alleen een Europese markt.”

Er is geen buffer en demping in de markt meer, waardoor de kunstmestmarkt nog volatieler wordt

Kikkers schat dat kunstmestfabrieken momenteel op 30 à 50% van hun capaciteit draaien. “Als keten missen we gewoon een deel van de productie voor het komende strooiseizoen. Ook zijn voorraden 20% kleiner dan een jaar geleden. Dat gat ga je niet meer vol krijgen. Er is geen buffer en demping in de markt meer, waardoor de kunstmestmarkt nog volatieler wordt.”

Dat de gasprijs nu weer daalt, lijkt gunstig maar zal het probleem niet snel oplossen. “Het kan zeker zijn dat producenten hierdoor weer locaties opstarten, maar de achterstand gaan we niet zomaar inlopen. De buffer is simpelweg te klein; voorraden zijn historisch laag. Zowel bij fabriek, handel als boer. En als die buffer er wel zou zijn, is de logistiek een uitdaging. Zowel qua binnenvaart als qua vrachtwagens is er een capaciteitstekort. Met een beperkte verladingscapaciteit wordt het evengoed lastig om kunstmest bij de klant te krijgen.”

Is er genoeg kunstmest?

Is er dan straks wel genoeg kunstmest? Kikkers: “In principe kunnen we al onze klanten bij een gelijkmatig voorjaar beleveren. Maar als het een vroeg voorjaar wordt met één piek, gaan we tegen leverproblemen aanlopen. Dat is zeker. Dan wordt de tweede gift voor grasland lastig. We hebben voor het eerst twijfels of we iedereen van kunstmest kunnen voorzien.”

Voor de lange termijn blijft de prijs hoog, is de verwachting. “Een gemiddelde KAS-prijs van € 80 per 100 kilo is in 2023 zeker niet ondenkbaar en dat had ik eind 2019 nooit verwacht. Ik kan er natuurlijk zowel naar boven als naar onder fors naast zitten, maar het oude prijsniveau blijft voorlopig echt uit beeld. Daar zijn de oorlog, hoge energieprijzen, veranderde handelsstromen én onzekerheid debet aan.”

Meer prijsinformatie over kunstmest vind je op FoodAgribusiness.nl/markt

Brummelaar
Theo Brummelaar Freelance redacteur
Meer over


Beheer