Uien voor retail moeten perfect zijn

De uien staan klaar voor transport. - Foto's: Ruud Ploeg
De uien staan klaar voor transport. - Foto's: Ruud Ploeg

In de tweede helft van het afzetseizoen krijgen meer uien een plekje in de supermarkten. De eisen hiervoor liggen hoger dan voor exportuien, wat zich vertaalt in certificaten en protocollen. “Om mee te doen heb je goeie uien en bewijs daarvan nodig. Dan kun je prijstechnisch boven de beursnotering komen.”

Een Italiaanse vrachtwagen rijdt het terrein op van Uienpoort in Dronten (Fl.). De periode van retailbelevering is volop aangebroken voor het uienverwerkende bedrijf. De nadruk hiervan ligt op de tweede helft van het uienafzetseizoen, grofweg van december tot juli. Dat past Uienpoort – voorheen Dickmann Agro – goed, want in de eerste helft van het afzetseizoen is export de hoofdmoot. Nog steeds wordt er gedraaid voor Afrika, maar dat zijn niet de hoeveelheden die van september tot december die kant op gaan.

40% export, 60% retail

Exporteren doet Uienpoort niet zelf. Dat gaat via grote exporteurs, die daar rijkelijk ervaring mee hebben. Uienpoort doet grofweg 40% voor export en 60% naar retail. Van de retailuien is 60% rood. Zo creëer je een niche in een bulkmarkt; 95% van de Nederlandse uien gaat immers de grens over. Nederland is de grootste uienexporteur ter wereld. Het gros van die uien is geel.

Meer eisen aan supermarktuien

Aan uien in het supermarktkanaal zijn meer eisen verbonden dan aan exportuien. Het GlobalGap-certificaat is hier de basis, dat moet sowieso en geldt wereldwijd. Het Grasp-certificaat komt daar vaak bij. Dit staat voor het goed behandelen van mensen die werken in de keten. Maar dan komen de verschillen, de eigen protocollen van winkels en landen. Eisen over residuen kunnen bijvoorbeeld verschillen. Daar worden ook streekproeven op gedaan. Voor de praktijk is het wel eens lastig om aan die extra eisen te voldoen.

Uienpoort BV is opgericht door de twee compagnons  Wilco Boeve (40) en Willy Dickmann (63, rechts).
Uienpoort BV is opgericht door de twee compagnons Wilco Boeve (40) en Willy Dickmann (63, rechts).

Bedrijf gebouwd op zichtlocatie

Uienpoort is opgericht door de twee compagnons Willy Dickmann en Wilco Boeve. Zij bouwden drie jaar geleden een nieuw bedrijfspand aan de Vischpoort in Dronten, een zichtlocatie aan de doorgaande weg tussen de A6 en de A50. Uienpoort levert aan een Nederlandse supermarktketen, maar ook in Duitse, Italiaanse, Spaanse, Engelse en Poolse supermarkten liggen uien van het Flevolandse bedrijf. Levering vindt plaats op basis van vooraf gemaakte afspraken, zodat alle partijen weten waar ze aan toe zijn.

Omzet groeit

De omzet van Uienpoort groeit. Dickmann en Boeve hangen er liever geen getallen aan, maar wel een oorzaak: “Je rolt van het één in het ander. Het netwerk groeit en zo je aantal klanten ook. Hier rijden zoveel mensen langs, dat helpt ook.” Trots laten de compagnons de nieuwe vrachtwagens zien met bedrijfslogo. “Dat is natuurlijk ook goeie marketing.”

Je rolt van het één in het ander. Het netwerk groeit en zo je aantal klanten ook. Hier rijden zoveel mensen langs, dat helpt ook

Nooit ‘nee’ verkopen, behoort dan ook tot een van de motto’s van Uienpoort. Net als kwaliteit leveren, op tijd betalen en goed relatiebeheer. Uien groeien buiten en de teler heeft niet 100% invloed op wat ermee gebeurt. Als er iets aan een partij mankeert, volgt overleg over de bestemming en prijs van die uien. “Daarmee creëer je de gun-factor, heel belangrijk voor ons.”

Uien staan klaar voor supermarkt

In bigbags staan prachtige grove rode uien klaar voor Spaanse supermarkten. Daarnaast kisten met fijne exemplaren voor Nederland. Afspraken over leveringen in een nieuw seizoen worden in het vroege voorjaar gemaakt, zodat de productie van telers nog te sturen is. Afgelopen jaar was teelttechnisch opnieuw een lastig seizoen met een slechte uitgangspositie op klei door structuurproblemen, droogte en hitte. In de oogstperiode ging het ook nog regenen.

Martijn van Es levert al vele jaren uien met retailbestemming aan Uienpoort.
Martijn van Es levert al vele jaren uien met retailbestemming aan Uienpoort.

‘Kiem en kaal’

Dat is in de bewaring terug te zien. “Kiem en kaal”, vat Dickmann de actuele problematiek achter de planken bondig samen. Uienpoort betrekt de uien grofweg uit Groningen, Drenthe en Flevoland. “Problemen zien we bij de later gerooide uien. Groen gerooide uien krijgen een extra huidje en blijven daardoor mooi. Uien die afgestorven zijn gerooid, zien we kaal vallen. Daarnaast komen kiemende uien regelmatig voor. Echt goeie uien zijn er zeker ook, maar ik denk dat de kwaliteit over het algemeen tegenvalt nu. Er zijn minder goeie uien dan we denken.”

Kwaliteitscontrole. Gemiddeld zijn de uien kiemlustig dit seizoen. Dat zie je tijdig door te snijden.
Kwaliteitscontrole. Gemiddeld zijn de uien kiemlustig dit seizoen. Dat zie je tijdig door te snijden.

Ui voor supermarkt moet perfect zijn

En die uien voor de supermarkt moeten perfect zijn. Zeker als ze bijvoorbeeld met drie in een verpakking gaan. Dan valt elk mankement op. De prijzen voor retailuien zijn gebaseerd op de marktontwikkelingen. “Het gaat er vooral om dat je meedoet. En daarvoor heb je goeie uien en bewijs daarvan nodig. Dan kun je prijstechnisch boven de beursnotering komen.”

Certificering nodig voor rood

Dickmann en Boeve schatten dat zo’n 40% van de Nederlandse uientelers GlobalGap-gecertificeerd is. “Als je rode uien teelt, moet je eigenlijk wel”, vindt Boeve. “Rode uien liggen in de tweede helft van het seizoen allemaal in de retail. Waarom zou je ook niet meedoen met GlobalGap? Zoveel moeite is het niet en je bent een stuk flexibeler in je afzetmogelijkheden. Bovendien laat je ermee zien dat je goed bezig bent.”

Waarom zou je ook niet meedoen met GlobalGap? Zoveel moeite is het niet en je bent een stuk flexibeler in je afzetmogelijkheden

Meer eisen dan GlobalGap

De mannen zouden graag zien dat GlobalGap voldoende was voor alle retail, wereldwijd. Duitse afnemers vragen echter naast Globalgap het QS (Qualitat und Sicherheit), Engeland vraagt Sedex. Een voorbeeld: voor Maleïnehydrazide (MH) geldt een MRL (Maximum Residue Limits) van 15 milligram. Sommige supermarkten zitten op 5 milligram (33%), waardoor hiervoor partijen apart moeten worden geselecteerd. Dickmann: “Waarom die extra protocollen en eisen? Het zou voor de keten een stuk praktischer zijn als alles onder één certificaat kon vallen.” Uienpoort laat tegenwoordig partijen bemonsteren op 150 pesticiden. De uitdraai daarvan gaat mee met de partij.

Drie jaar geleden bouwde Uienpoort nieuw op deze zichtlocatie.
Drie jaar geleden bouwde Uienpoort nieuw op deze zichtlocatie.

‘Corona rijdt hele keten in de wielen’

Of het bedrijf profiteert van de gegroeide supermarktomzet door de coronapandemie? “Laat corona alsjeblieft gauw voorbij zijn”, verzuchten de compagnons. “Supermarkten verkopen inderdaad meer uien, maar in andere kanalen is de afzet weer veel minder. Zoals schillerijen voor horeca”, legt Boeve uit. “Dat houdt verband met elkaar. Corona rijdt de hele keten in de wielen. Ook de export, want containers zijn bijna niet meer te krijgen door gestagneerde Chinese handel. Het is het beste als iedereen het goed doet in de keten; als alles lekker draait en we allemaal wat kunnen verdienen aan de ui.”

Wat zijn de belangrijkste ontwikkelingen in de afzet van agrifood-producten? Lees meer over afzet in onder meer korte ketens op de themapagina afzet

Vos
Petra Vos Redacteur

2/3 artikelen over | Registreer om meer artikelen te lezen.