Wachten met verkopen aardappelen gaf kansen, maar ook risico’s

31-08 | |
Aardappelen afleveren uit de bewaring. Sommige telers leverden begin augustus nog aardappelen van oogst 2021 af. Toen was de prijs inmiddels weer opgeklommen. - Foto: Misset
Aardappelen afleveren uit de bewaring. Sommige telers leverden begin augustus nog aardappelen van oogst 2021 af. Toen was de prijs inmiddels weer opgeklommen. - Foto: Misset

Opnieuw was het een uitdagend seizoen voor de afzet van fritesaardappelen. Niet alleen door maatschappelijke, maar ook door marktsituaties.

Voor het derde jaar op rij werd de afzet en prijszetting van fritesaardappelen geraakt door de impact van Covid-19. Niet alleen door lockdowns en veranderend consumentengedrag met kansen dankzij toenemende thuisconsumptie en uitdagingen door sluiting van de horeca, maar ook vanwege areaalkrimp van 4 tot soms wel 10%. De oorlog in Oekraïne die volgde, gaf de toch al forse prijsstijgingen van pootgoed, kunstmest, gewasbeschermingsmiddelen en diesel nog een extra zet.

“Door corona en door de situatie in Oekraïne hebben we hele structuren zien veranderen”, schetst Martin de Visser van APF•Eriva. In het voorjaar van 2021 werd duidelijk dat het areaal in de EU-5 landen met bijna 5% ging afnemen. Al deze ontwikkelingen leidden volgens Wim van de Ree, directeur van Nedato, tot het gevoel dat tekorten konden ontstaan. “Temeer toen uit proefrooiingen bleek dat de opbrengsten ondergemiddeld waren en het idee rees dat deze niet mee zouden vallen.”

Aanvankelijk terughoudende verkopen

Fritesaardappelseizoen 2021-’22 begon in tegenstelling tot het positieve sentiment en voldoende perspectief met relatief lage reguliere frites- en cashsettlementprijzen en lage PotatoNL-noteringen van € 13 tot € 15 per 100 kilo. Dat resulteerde in een terughoudend verkoopbeleid bij poolbeheerders.

Halverwege januari kwam het vertrouwen terug op de markt en vanaf eind januari begonnen de prijzen op te lopen naar € 18. In de maanden erna liep de prijs op naar € 25 begin mei. Op het hoogtepunt noteerden de aardappelen eenmalig ruim € 26, geeft Aviko Potato aan.

In de eerste vier, vijf maanden van 2022 zijn relatief veel poolaardappelen verkocht. Dat had een opdrijvend effect op de poolprijzen en het resulteerde in relatief late gewogen gemiddelde leveringsweken. Tot week 18 zelfs, de eerste week van mei 2022.

Aardappelen poten. “Ten tijde van het aardappelen poten zaten we nog midden in de coronaperiode en telers kregen niet alleen te maken met hogere bewaarkosten, maar ook met sterk gestegen kosten voor diesel, pootgoed, kunstmest en gewasbeschermingsmiddelen”, aldus Wim van de Ree. - Foto: Koos van der Spek
Aardappelen poten. “Ten tijde van het aardappelen poten zaten we nog midden in de coronaperiode en telers kregen niet alleen te maken met hogere bewaarkosten, maar ook met sterk gestegen kosten voor diesel, pootgoed, kunstmest en gewasbeschermingsmiddelen”, aldus Wim van de Ree. – Foto: Koos van der Spek

Pools zonder voorverkoop

Vijfjariggemiddelden geven goed weer welke poolbeheerder en welk type pool gemiddeld de hoogste poolprijs realiseert. Ook na afloop van seizoen 2021-’22, waarin de oogst van 2021 werd vermarkt, blijven de pools zonder voorverkoop de vijfjariggemiddelden domineren. Alleen de pools met voorverkoop van Aviko Potato en Schaap Holland vormen daarop een uitzondering bij respectievelijk de rassen Fontane en Innovator (Aviko) en Agria (Schaap). Na de fusie van APF-Holland en Eriva is de APF•Eriva-pool zonder voorverkoop deels een voortzetting van de Eriva-pool en de pool met voorverkoop is gestoeld op de pool van APF-Holland.

Bij Fontane leverde de pool zonder voorverkoop van APF•Eriva over de afgelopen vijf jaar gemiddeld netto het meeste op. Vooral dankzij relatief hoge poolprijzen voor oogst 2018 en 2019.

Het ras Agria levert gemiddeld netto steevast het meeste op in de pool zonder voorverkoop van Schaap Holland. Agria is voor hen een belangrijk ras en voor goede kwaliteit betaalt het bedrijf ook elk jaar goed.

Voor Innovator betaalt Aviko Potato gemiddeld netto nipt het meeste in de pool met voorverkoop. APF•Eriva volgt op de voet en de pools daaronder ook.

Coauteur: Annet Smale

Uitgebreide marktinformatie over aardappelprijzen vind je op FoodAgribusiness.nl/markt

Koerhuis
René Koerhuis Freelance redacteur
Meer over


Beheer